ΕΝΑΣ ΣΕΦΕΡΗΣ* ΣΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΕΦΕΡΗ ΣΤΗΝ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑ

Όταν γύρισα από το τελευταίο ταξίδι δεν υπήρχε δυνατότητα άλλης αναβολής.
Έπρεπε οπωσδήποτε να συγυρίσω ένα γραφείο στο οποίο υπήρχαν πλέον από το καλοκαίρι στοίβες από βιβλία και χαρτιά που αν δεν έμπαιναν σε μια τάξη ήταν αδύνατον να δουλέψει κανείς σ΄αυτό.
Όπως έχω ξαναγράψει, δεν μου αρέσει να διαβάζω για ένα τόπο πριν να τον επισκεφθώ αλλά αμέσως μετά, όταν επιστρέψω σπίτι.
Εκεί λοιπόν που πίστευα ότι έχω τελειώσει με το ταξίδι στην Καππαδοκία, ξεκαθαρίζοντας τις στοίβες βρήκα ένα βιβλίο που το είχα φυλάξει να το διαβάσω μετά το ταξίδι και βεβαίως όπως καταλαβαίνει κανείς το είχα ξεχάσει παντελώς!
Το βιβλίο δεν ήταν άλλο από το οδοιπορικό του Γιώργου Σεφέρη στην Καππαδοκία! ( Γιώργος Σεφέρης, τρεις μέρες στα μοναστήρια της Καππαδοκίας. ΤΑ ΝΕΑ Χαμένες Πατρίδες- Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών)
Με έκπληξη λοιπόν είδα ότι είχα σταθεί σχεδόν στα ίδια σημεία που είχαν κινήσει το ενδιαφέρον του Σεφέρη και είχα φωτογραφίσει έγχρωμα πια τις ίδιες εικόνες!
Οπότε αντιπαρέθεσα τις φωτογραφίες που είχε πάρει ο Σεφέρης, χρησιμοποιώντας φλας με μαγνήσιο, με αυτές που τράβηξα εγώ, δυστυχώς χωρίς φλας γιατί δεν επιτρέπεται.
Συγχρόνως παραθέτω και τμήματα του κειμένου του Σεφέρη, που αναφέρονται στις εικόνες.
Η σειρά του κειμένου ακολουθεί την σειρά του βιβλίου του Σεφέρη αλλά εύκολα μπορεί κανείς να δει στο σχετικό ποστ που έχω γράψει για το Γκόρεμε μερικές ακόμα σχετικές φωτογραφίες που υπάρχουν εκεί.
1

2

3

4

5

6

7

8

Η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου (του Φιδιού-Yilanli Kilise)

9

10

Το παρεκκλήσι του Αι –Ονουφρίου ,όπως τ΄ονόμασα…. έπειτα ο Άγιος Θεόδωρος με κόκκινο άλογο και ο άγιος Προκόπιος, με άσπρο, καρφώνοντας τον δράκο, τέλος, ο Άγιος Ονήσιμος. Από το άλλο μέρος θα αναφέρω μόνο τον άγιο «ΕΝΟΥΦΡΙΟ», που μολονότι τον είδα και αλλού, με διασκέδασε σαν ένα καλό μοναστηριακό αστείο. Ο γέροντας, ασπρομάλλης, με μακρύ μυτερό γένι, είναι ολόγυμνος, οι παλάμες του γυρισμένες προς τον θεατή, θαρρείς πως του λένε: μην με αγγίξεις. Μπροστά του, στη θέση του φίλου της συκιάς, ορθώνεται ένας ροπαλόμορφος κάκτος με μια μαύρη ούγια σαν πριόνι. Θάβρισκε , νομίζω, κανείς κάμποση τέτοια κρυφή διασκέδαση μελετώντας της τοιχογραφίες της Καππαδοκίας.(σελ 41)
Το παρεκκλήσι αυτό, που αναφέρει ο Σεφέρης, είναι η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου ή του φιδιού και όχι του Αι-Ονούφριου. Ονομάζεται του φιδιού γιατί έχει τον Άγιο Γεώργιο, και όχι τον Άγιο Προκόπιο που γράφει, μαζί με τον Άγιο Θεόδωρο να σκοτώνουν το φίδι.(Φωτογραφία του Άγιου Ονούφριου η αρ. 14 εδώ)

.

Η εκκλησία των Στεφάνων

11

12

Η εκκλησία των Στεφάνων ονομάζεται έτσι από κάτι ανάγλυφα κυκλικά κοσμήματα στην κορυφή του θόλου.
….στην παλιά εκκλησία, στην αριστερή κολόνα καθώς μπαίνεις στο ιερό, γραμμένη αδέξια, η επιγραφή:«Ετελήσθι ο ναός ιουνίου ις τας δεκαπέντε. Κύριε βοίθι τον μαΐστορα.»
Έβαλε την ημερομηνία, αλλά ξέχασε να γράψει τον χρόνο ο μάστορας που έφτιαξε την εκκλησία (σελ 53)
Συγκρίνοντας την παλιά με την καινούργια εκκλησία γράφει :στην Παλιά Εκκλησία ,η Καππαδοκία, ακούγοντας ακόμη τα μηνύματα της Παλαιστίνης και της Συρίας. Στην καινούργια εκκλησία, 10ος περίπου αιώνας, η ζύμωση με την τέχνη του Βυζαντίου, και αυτός ο υψηλός παλμός των όρθιων σωμάτων.
…Ακόμη δύο λόγια. Από τις λίγες επιγραφές που σημείωσα, παρατήρησε ίσως ο αναγνώστης ότι η ορθογραφία των καλόγερων της Καππαδοκίας είναι ανώμαλα, χωρίς εξαίρεση, φωνητική. Προσθέτω ότι το γλωσσικό τους αίσθημα είναι φανερά δημοτικό.
…. Απορεί κανείς που δε βρέθηκαν λογιότατοι σ΄ αυτά τα μέρη.
…. Δεν νομίζω ότι αλλά λαθεύομαι πολύ αν προσθέσω ότι οι επιγραφές αυτές, στο σύνολό τους, είναι ένα πολύ αξιοπρόσεκτο μνημείο της δημοτικής του μεσαίωνα.(σελ 54)

13

14

15

Βορινό πλευρό (Είναι ίδιο με την αριστερή πλευρά που φαίνεται στις δύο προηγούμενες φωτογραφίες αρ.11,12)
…Κάτω από το οριζόντιο βραχίονα του σταυρού μέσα σε ανάγλυφα τυφλά τόξα, οκτώ άγιοι :ΦΙΛΟΚΤΗΜΟΝ,ΑΓΓΙΑC,ΑΡΑΚΛΙΟΣ(Ηράκλειος),ΔΗΚΙΟC (Εκδίκιος ή Ευδίκιος), ΑΕΤΙΟC, ΑΛΕΞΑΝΔΡΟC, ΑΚΑΚΙΟC, ΟΥΑΛΕΡΙΟC.
….Έπειτα η Βάφτιση. Προσοχή στο σώμα του Ιησού. Ο Jerphanion σημειώνει:« φιγούρα ολωσδιόλου ελληνιστική, όλη άνεση και φυσικότητα, όπου μπορεί να βρει κανείς αναμνήσεις από τους αρχαίους Απόλλωνες» (σελ 65)

16

17

18

Αντίκρισμα του ιερού της «Καινούργιας εκκλησίας».
…Κοιτάζοντας αυτές τις τοιχογραφίες δεν παύει ν΄αναμετρά κανένας πόσοι συνεργάστηκαν για να τις καταστρέψουν: οι χριστιανοί, με τη μανία τους να χαράζουν τις υπογραφές τους πάνω στους Αγίους, οι μουσουλμάνοι, γιατί ήταν έργα αλλόθρησκα, τέλος, οι τρίτοι, οι χειρότεροι, που σήκωσαν ολόκληρα κομμάτια από « αγάπη της τέχνης» η από αγάπη του κέρδους.(σελ 61)

.

Σκοτεινή Εκκλησιά

19

20

…Τέλος, Ο ΔΕΙΠΝΟC Ο ΜΥΣΤΥΚΟC. Αριστερά ο Ιησούς, δεξιά στην άλλη άκρη, ο Πέτρος. Οι άλλοι έντεκα κάθονται στο βάθος. Ο Ιούδας είναι ο πέμπτος και απλώνει το χέρι στο πινάκιο. Πίσω από τα κεφάλια των αποστολών, αρχιτεκτονικές κι ένας αψηλός λύχνος ανάμεσα στα σπίτια. Το τραπέζι είναι στρωμένο με κεντητό τραπεζομάντιλο. Διακρίνει κανείς τα μαχαιροπήρουνα. (σελ 75)
…Μόνο ένα πράγμα θα προσθέσω, που με κυνηγά ακόμη τώρα: την Προδοσία στη Σκοτεινή εκκλησία. Ο Ιησούς είναι στη μέση τριγυρισμένος από κεφάλια , στο δεύτερο πλάνο, λόγχες στρατιωτών. Ο Ιούδας είναι πολύ νέος, φορεί άσπρα, και τα μάτια του καταντούν θαμπά μπροστά στα εξαιρετικά δυνατά μάτια των άλλων που τον καρφώνουν. Δεν μπορώ να διώξω από τη μνήμη μου τα φοβερά αυτά μάτια, ίσως γιατί, την ώρα που τα κοίταζα, συλλογίστηκα πως την προδοσία θα την ονόμαζα, αδιαφορία. (σελ 85)

.

Εκκλησία της Μηλιάς. Νότιο πλευρό. Η Σταύρωση.

21

22

23

24

…Η CΤΑΒΡΟCΗC. Ο Χριστός είναι καρφωμένος σε διπλό σταυρό που υψώνεται ως το μικρό θόλο όπου συνεχίζεται η εικόνα του τύμπανου, καθώς το δείχνει η μαύρη γραμμή του πλαισίου.
Η επιγραφή στο θόλο γράφει:
ΓΗ ΚΛΟΝΗΤΕ ΚΕ ΠΑCA ΚΤΗCHC ΤΡΕΜΗ ΜΡ ΔΕ ΘΡΗΝΗ ΚΕ ΜΑΘΗΤΗC ΔΑΚΡΥΟΝ ΟΡΟΝΤΕC ΕΠΗ CΤΑΥΡΟΥ ΤΗC ΔΟΞΗC ΤΟΝ ΚΝ
Πάνω από τα χέρια του Εσταυρωμένου, ο ήλιος, άσπρος, και η σελήνη, σκούρα, εκτοξεύουν ακτίνες.
..Από κάτω αριστερά, Ε ΜΥΡΟΦΟΡΕ η ΜΡ ΘΥ και ο Λογχοφόρος.
Στο τόξο δεξιά ο προφήτης Δανιήλ κρατά ένα χαρτί το οποίο γράφει:ΑΚΟΥΣΟΝ ΔΥΝΑΤΕ ΚΕ ΚΛΗΝΟΝ ΤΟ ΟΥ CΟΥ ΚΕ ΕΠΗΛΑΘΟΥ ΤΟΥ(=άκουσον θύγατερ,και ιδέ και κλίνον το ους σου και επιλάθου του λαού σου» Ψαλ.44.11)
Στην φωτογραφία μου φαίνεται καθαρά ο ΑΝΒΑΚΟΥΝ, πολύ νέος, με άσπρη χλαμύδα. Το χαρτί του γράφει:Ο ΘC ΕΝΓΗΖΟΝ ΕΓΩ ΕΙΜΙ ΛΕΓΗ ΚC ΚΕ ΟΥΧΙ ΘC ΠΟΡΟΔΕΝ(Θεός εγγίζων εγώ ειμί,λέγει Κύριος,και και ουχί Θεός πόρρωθεν» Ιερ.,23,23) (σελ 78)
… ανάμεσά τους, στο δίσκο, ο Άγιος Μάρκος.(σελ 81)

.

Η εκκλησία των Σανδάλων.

25

26

.. ονομάστηκε έτσι από δύο πατημασιές στο έδαφος του δεξιού βραχίονα κάτω από την εικόνα της Ανάληψης. Θέλησαν να μιμηθούν, προσθέτει ο οδηγός μου, τα αποτυπώματα των ποδιών του Ιησού, που τα προσκυνούσαν στον ναό της Ανάληψης στην Ιερουσαλήμ.(σελ 81)


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

*Σεφέρης στα παλιά οθωμανικά δηλώνει εκείνον που απαλλάσσεται του θρησκευτικού τυπικού της νηστείας λόγω ταξιδιού. Σεφέρης σήμερα, στα τουρκικά, είναι ο ταξιδιώτης.(σελ 116)


Ο Σεφέρης υπηρετεί ως σύμβουλος της ελληνικής πρεσβείας στην Άγκυρα από το 1948 έως το 1951. Στο τριήμερο ταξίδι στην Καππαδοκία ήσαν μαζί του η γυναίκα του, ο Άγγελος Βλάχος με τη γυναίκα του και ο Ι. Ιορδανίδης ο στρατηγός που φυλάκισε η χούντα το 1967 για την συμμετοχή του στην Δημοκρατική Άμυνα.

Ως οδηγό στην περιήγηση του είχε το επτάτομο βιβλίο του αιδεσιμότατου Guillaume de Jerphanion,Les eglises rupestres de Cappadoce:une nouvelle province de l’art byzantin.

ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΕΠΑΝΩ ΣΤΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΝΑ ΜΕΓΑΛΩΣΟΥΝ

ΜΟΝΤΕΛΑ ΠΛΟΙΩΝ ,ΜΟΝΤΕΛΑ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΠΩΣ ΑΠ΄ ΤΑ ΨΗΛΑ ΒΡΙΣΚΕΣΑΙ ΣΤΑ ΧΑΜΗΛΑ.

Υδατογραφία 61χ81 του Louis Roux, πίνακας ζωγραφισμένος στην Μασσαλία το 1889 (Μουσείο Γαλαξιδίου)
.

Νομίζω ότι μετά το προηγούμενο ποστ που είχε θέμα τους μακρινούς προγόνους μας ήρθε η ώρα για να γράψω κάτι και για τους πιο κοντινούς.
Ένα δημοσίευμα στην Ε της 9-6-08 για δύο καραβομαραγκούς που φτιάχνουν με ιδιαίτερο μεράκι μοντέλα-μινιατούρες πλοίων μέχρι το 1 ½ μέτρο, μου έφερε στο μυαλό αναμνήσεις από τα παιδικά μου χρόνια.
Στο σπίτι της γιαγιάς μου, από την πλευρά της μάνας μου υπήρχαν 2 τέτοια μοντέλα φορτηγών καραβιών του μεσοπολέμου.
Ο παππούς μου ,Γαλαξιδιώτης την καταγωγή και καπετάνιος το επάγγελμα, συνέχισε την ναυτική παράδοση της οικογένειας του η οποία είχε ξεκινήσει από ιστιοφόρα από τον 19 αιώνα .
Ένα εξαιρετικής ομορφιάς ιστιοφόρο της οικογένειας του παππού μου είναι και το μπάρκο που απεικονίζεται στον πίνακα. Εκείνα τα χρόνια οι καραβοκύρηδες είχαν ιδιαίτερο δεσμό με τα σκάφη τους ,τα κυβερνούσαν οι ίδιοι και όταν έπιαναν σε μεγάλα λιμάνια όπως η Μασσαλία έβαζαν ζωγράφους που ειδικεύονταν στο να ζωγραφίζουν καράβια ,να τους αποθανατίσουν σε πίνακα το σκάφος τους.
Το «Άγιος Σπυρίδων» ναυπηγήθηκε το 1869 στο Γαλαξίδι και η καθαρή του χωρητικότητα ήταν από τις μεγαλύτερες για την εποχή 302 τόνοι.
Τα ιστιοφόρα που κατασκευάζονταν στο Γαλαξίδι ήσαν εξαιρετικής ομορφιάς και είναι χαρακτηριστικό ότι σε καλλιστεία πλοίων( !!) που έγιναν στην Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ στα τέλη του 19ου αιώνος είχε βραβευθεί το γαλαξιδιώτικο μπάρκο «Αίολος»
Το τέλος του 19ου αιώνα και η αρχή του 20ου είναι η εποχή που τα ιστιοφόρα αρχίζουν να αντικαθίστανται από ατμοκίνητα πλοία και αυτό σηματοδοτεί και την παρακμή της Γαλαξιδιώτικης ναυτιλίας. Προνοητικός ο παππούς έχει αποκτήσει από τις αρχές του περασμένου αιώνα 7 ατμοκίνητα φορτηγά πλοία 10.000 κόρρων το μεγαλύτερο έως 680 το μικρότερο. Εκείνα τα χρόνια τα ναυπηγεία του εξωτερικού μαζί με το πλοίο που σου παρέδιδαν, σου έδιναν και ένα μοντέλο του πλοίου σου, ακριβή μικρογραφία του, σε μέγεθος περίπου 1 ½ μέτρου μέσα σε γυάλινη προθήκη.

Το μοντέλο ήταν ολόκληρο σαν την παραπάνω φωτογραφία που δείχνει ένα φορτηγό εκείνης της εποχής, ή ήταν ακριβώς το μισό κολλημένο σε καθρέπτη οπότε σου έδινε την εικόνα του ολόκληρου.
Ο παππούς χάρις στα καράβια απέκτησε μεγάλη περιουσία, έκτισε ένα πολύ ωραίο σπίτι στο Φάληρο (για το σπίτι αυτό στο ποστ ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΛΙΟ ΦΑΛΗΡΟ) και είχε αποκτήσει και από τα πρώτα αυτοκίνητα της τότε εποχής. Οικογενειάρχης εκ πεποιθήσεως προσέθετε καμπίνες στα φορτηγά για παίρνει σε μερικά ταξίδια και την οικογένεια μαζί του και έτσι η μάνα μου μικρή είχε γνωρίσει αρκετά λιμάνια της Μεσογείου.

Ο παππούς με την γιαγιά μου, την μάνα μου και τον αδελφό της. Προφανώς την φωτογραφία την τραβάει η μεγαλύτερη αδελφή της μάνας μου.

.

Όμως η ναυτιλία έχει σκαμπανεβάσματα και όσο καλός καπετάνιος και να ήταν και να είχε αντιμετωπίσει με επιτυχία πολλές φουρτούνες ,η οικονομική καταστροφή δεν άργησε να έρθει και από αυτή την φουρτούνα για πολλούς λόγους δεν κατάφερε να σωθεί.

Ο ίδιος πάντα αισιόδοξος παρά την προφανή επερχόμενη οικονομική καταστροφή έλεγε :Η θάλασσα μας τα έδωσε, αυτή θα μας τα ξαναδώσει πάλι !Δυστυχώς όμως η θάλασσα δεν είχε την ίδια γνώμη.
Η μάνα μου παρά το νεαρό της ηλικίας της και παρά την αισιόδοξη αντιμετώπιση από τον πατέρα της κακής οικονομικής πορείας της οικογένειας, που είχε αρχίσει να ξεπουλάει ακίνητη περιουσία για να διατηρηθούν τα καράβια, πήρε την απόφαση ότι ο μόνος τρόπος για να εξασφαλίσει το μέλλον της είναι οι σπουδές στο Πανεπιστήμιο.
Η απόφαση της ήταν σωστή γιατί έτσι γνώρισε τον πατέρα μου και έτσι μπορείτε πλέον εσείς να διαβάζετε τον υποφαινόμενο, αγλαές αποτέλεσμα αυτής της γνωριμίας!
Αλλά αυτή είναι μια άλλη ιστορία που την έχω περιγράψει εδώ.
Και έτσι όπως λέει και το τραγούδι του μεγάλου Διονύση ήρθε η εποχή που ο παππούς μου είπε και αυτός τον στίχο:
Δεν με λενε Σταύρο και κύρ Σταύρο και αφέντη Τσουτσουλομύτη
Μόνο Σταύρο με λένε μόνο Σταύρο…

Kαι χάνοντας τα όλα, αναγκάστηκε να μπαρκάρει σαν καπετάνιος σε ξένα καράβια λίγο πριν τον πόλεμο. Η κατοχή τον πέτυχε στην Αμερική ,δεν μπορούσε κατά την διάρκεια του πολέμου να γυρίσει πίσω ,οπότε έμεινε εκεί απέκτησε κάποια μικρή περιουσία και ξαναγύρισε πια στην Ελλάδα στις αρχές της δεκαετίας του 50 με γνήσιο αμερικανικό λούκ κουβαλώντας μπαούλα με διάφορα ρούχα για όλο το σόι του, γνήσια αμερικανική βοήθεια της εποχής!
Έτσι στο νοικιασμένο πια σπίτι της γιαγιάς μου δεν είχαν μείνει από την εφοπλιστική περίοδο παρά τα μοντέλα των πλοίων και ένα άλλο άκρως ενδιαφέρον αντικείμενο για την παιδική μου φαντασία που το κουβαλούσε η γιαγιά μου στα καράβια όταν ταξίδευε.

Ήταν ένα φορητό μπιντέ πορσελάνης με καπάκι που το έπαιρνε όταν ταξίδευε με τα καράβια!

Τα τελευταίο απομεινάρι της οικογενειακής περιουσίας του παππού μου ήταν το 3όροφο πατρογονικό σπίτι στο Γαλαξίδι. Το 1955 η μάνα μου μαζί τους υπόλοιπους 8 κληρονόμους του, το δώρισαν στην κοινότητα και έτσι έγινε αρχικά το Γυμνάσιο της πόλης, στην συνέχεια το Ναυτικό Λύκειο και σήμερα πλέον είναι το Λαογραφικό Μουσείο.

Πληρώνοντας εισιτήριο ,όταν έγινε Λαογραφικό Μουσείο, είδα και εγώ επιτέλους το εσωτερικό από αυτό το χαρακτηριστικό δείγμα των αρχοντικών του Γαλαξιδιού με τα καλαίσθητα μαρμάρινα τζάκια στα δωμάτια του.

ΠΗΓΕΣ
Χ.Πάσχου –Γ.Μανουσάκη Το Γαλαξίδι (Γνώση) 1983
Μουσείο Γαλαξιδίου Γαλαξιδιώτικα Καράβια (Μέλισσα) 1987
Ι.Δ.Μητρόπουλου Γαλαξίδι Β΄Έκδοση (Γκοβόστης) 1970

Δ.Σαββόπουλος :Από το Παραμυθάκι- 20 χρόνια δρόμος
.

.

Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΕΝΟΣ ΓΚΑΓΚΑΡΟΥ ΑΘΗΝΑΙΟΥ

Φωτογραφία της συνοικίας που υπήρχε πάνω από την Αρχαία Αγορά κάτω από την Ακρόπολη.
.

Μόλις γύρισα από ταξίδι γεμάτος από αξέχαστες εικόνες από την Λυκία την Παμφυλία και την Ιωνία μέρη που τόσοι πολιτισμοί άφησαν τα ίχνη τους.
Πριν λοιπόν να μεταφέρω τις φωτογραφίες από το ταξίδι στο PC άνοιξα να δω τα e-mail που μου έχουν σταλεί και μεταξύ των άλλων βρήκα και το παρακάτω που το μεταφέρω αυτούσιο :

Γεια σας,σχετικά με την αναφορά σας για τους Αθηναίους έχω να κάνω μερικά σχόλια Αν θεωρείτε τους γνήσιους Αθηναίους Αρβανίτες είστε λάθος καθώς απέχει μακράν από την πραγματικότητα. Όταν ισχυρίζεστε κάτι, καλό θα ήταν να δίνετε επαρκή επιχειρήματα και αξιόπιστες πηγές επίσης καλό θα ήταν να μην αγγίζετε τα όρια της προπαγάνδα και της συκοφαντίας επειδή θέλετε να αποδείξεις κάτι και στην συνέχεια να το δημοσιοποιείτε. Σας καλώ λοιπόν να μου αποδείξετε αυτό που λέτε. Που είναι τα επιχειρήματά σας, οι πηγές σας;

Οι Αθηναίοι πριν το 1834 (δηλαδή πριν γίνει πρωτεύουσα η Αθήνα) ήταν 10,000 κάτοικοι και μιλούσαν την ελληνική γλώσσα και πιο συγκεκριμένα την Αττική διάλεκτο στην οποία έχουν γραφτεί τα περισσότερα αρχαιοελληνικά κείμενα που διδάσκονται σήμερα στα σχολεία. Τότε η Αθήνα έπιανε μόνο την συνοικία της Πλάκας.

Αν αναφέρεστε στους υπόλοιπους κατοίκους της Αττικής, αυτοί ήσαν Αρβανίτες όπως για παράδειγμα στην Χασιά, στο Μενίδι, στα Καλύβια Αττικής, στο Μαρκόπουλο και σε άλλες περιοχές της Αττικής (πράγμα που μαρτυρείται κι από τις ονομασίες). Αυτοί όλοι ήσαν πράγματι αρβανίτες καθώς μιλούσαν αρβανίτικα(τοσκικές διάλεκτοι). Όμως είναι άδικο, ιστορικά και γλωσσολογικά απαράδεκτο να χαρακτηρίζετε μία φυλή ή μία κοινότητα και να την συγχέετε με μία άλλη χωρίς πηγές και χωρίς επιχειρήματα. Οι αρβανίτικες διάλεκτοι έπαψαν να ομιλούνται ουσιαστικά μετά το 1940 χάρη στη μονογλωσσική πολιτική που προώθησε η κυβέρνηση του Ι. Μεταξά.

Η προ-γιαγιά μου ήταν γνήσια Αθηναία από την Πλάκα και όλη της η οικογένεια μιλούσαν την Αττική διάλεκτο (Αρχαία Ελληνικά) πριν το 1940! Αν τώρα κάποιοι "βλάχοι" δεν καταλάβαιναν ελληνικά και ισχυρίζονταν ότι οι Αθηναίοι ήταν αλλοδαποί τότε είναι πρόβλημα των "βλάχων" .

Ευχαριστώ για τον χρόνο σας.

Προφανώς τον φίλο αναγνώστη τον οδήγησε να μου στείλει αυτό το e-mail το παρακάτω σχόλιο που είχα γράψει στο ποστ Η ΠΑΡΑΠΟΙΗΜΕΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ στις 10-10-06:

Ξέχασα να γράψω για όλους αυτούς που υπερηφανεύονται ότι είναι Γκάγκαροι Αθηναίοι ,δηλαδή γνήσιοι, και βλέπουν με απαξιωτικό τρόπο τους Αλβανούς ότι οι Γκάγκαροι ήσαν Αρβανίτες!Άσε δε που οι περισσότεροι Ελληναράδες δεν ξέρουν ότι ό Κουντουριώτης τα παραγγέλματα στο πλοίο τα έδινε στα αρβανίτικα!

Αντί λοιπόν να καθήσω να ασχοληθώ με τις φωτογραφίες του ταξιδιού το ερέθισμα από αυτό το e-mail ήταν μεγάλο και έτσι έκανα μια πρόχειρη έρευνα για να αποδείξω στον αποστολέα του ότι δεν γράφω κάτι που να αγγίζει τα όρια της προπαγάνδα και της συκοφαντίας .

Άσε που ούτε Αρβανίτικη καταγωγή έχω ,ούτε καταλαβαίνω ποιος συκοφαντείται αν του πεις ότι πρίν μερικούς αιώνες την Ελληνίδα προ-προ γιαγιά του την πήδηξε Αρβανίτης ή τούμπαλιν! (επειδή μερικοί από σας μπορεί να είστε βλάχοι, όπως χαρακτηρίζει όσους δεν καταλαβαίνουν Ελληνικά ο αποστολέας μου, και να μην καταλαβαίνετε τι σημαίνει το τούμπαλιν είναι απλό, σημαίνει το ανάποδο!)
Ας δούμε λοιπόν ποιοι ήσαν οι Γκάγκαροι ,δηλαδή οι γνήσιοι Αθηναίοι που όπως έγραψε πρόσφατα και η Μαριάννα Κορομηλά , κι εμείς «γκάγκαροι», μαύρη Αρβανιτιά, αγύριστα κεφάλια, η ψυχή και η εργατική δύναμη της πόλης στα χρόνια της κατοχής των Φλωρεντίνων και των Οθωμανών. Τότε, οι κατακτητές κατοικούσαν πάνω. (Εννοεί την Ακρόπολη) Εμείς, από τον καιρό του Κόδρου, κάτω.
Σύμφωνα λοιπόν με την Νέα Παγκόσμιο Εγκυκλοπαίδεια της Μορφωτικής Εταιρείας (τόμος 10ος,σελ 32 και 33, μια και μου ζητήθηκαν αξιόπιστες πηγές) Γκαγκαραίοι (ή Γκαγκάρηδες ) ήταν προσωνυμία των Αθηναίων επί Τουρκοκρατίας οφειλόμενη είς το ότι δια το κλείσιμον των θυρών των οικιών των ούτοι εχρησιμοποίουν γκάγκαρα.

Κατά τον Κ.Μπίρην το επίθετον Γκάγκαρης είναι παραφθορά του Βεγγάριος, όπως ελέγοντο εγκατασταθέντες εις Αττικήν μισθοφόροι.
Γκάγκαρο 1-ήταν τεμάχιον χονδρού ξύλου που εκρεμάτο όπισθεν των θυρών δια σχοινίου έσωθεν του ανωφλίου, ώστε η θύρα να κλείη με μόνον το βάρος αυτού.
2-Ξύλινος μοχλός, διήκων οριζοντίως από τοίχου εις τοίχον, όπισθεν της θύρας και ασφαλίζων αυτήν έσωθεν.
Ο Κώστας Μπίρης (1899-1980) ήταν αρχιτέκτονας, πολεοδόμος και λαογράφος .

Το βιβλίο του «Αρβανίτες, οι Δωριείς του σύγχρονου Ελληνισμού, ιστορία των Ελλήνων Αρβανιτών» (1η έκδοση, 1960,3η έκδοση, 1998) αποτελεί μια σχολαστική μελέτη για τους Αρβανίτες και είναι το έργο στο οποίο αναφέρονται πιο συχνά οι άλλοι επιστήμονες που μελέτησαν τους Αρβανίτες.
Σύμφωνα με το Κώστα Μπίρη, από το 1350 μ.Χ. έως το 1418 μ.Χ., 81.200 Αρβανίτες, μισθοφόροι στρατιώτες και οι οικογένειές τους, εγκαταστάθηκαν σε ελληνικές περιοχές, μετά από προσκλήσεις Βυζαντινών αυτοκρατόρων(Δυναστεία Παλαιολόγων), των Καταλανών και των Βενετών.
Όπως ο υπόλοιπος ελληνικός πληθυσμός, οι Αρβανίτες εδώ και χρόνια μεταναστεύουν από τα χωριά τους στις μεγάλες πόλεις, και ειδικά στην πρωτεύουσα, την Αθήνα , στην οποία ζούσαν πολλοί Αρβανίτες στις αρχές του 19ου αιώνα, πριν αυτή γίνει πρωτεύουσα του Ελληνικού κράτους.
Στο καλογραμμένο λήμμα της Βικιπαίδεια για τους Αρβανίτες διαβάζει κανείς μεταξύ πολλών άλλων και τα εξής:
Αρβανίτες είναι οι απόγονοι μεταναστών από την Βόρεια Ήπειρο, οι οποίοι μιλούν την Αρβανίτικη γλώσσα και εγκαταστάθηκαν σε περιοχές της κεντρικής και νότιας Ελλάδας κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, κυρίως μεταξύ του 13ου αιώνα και του 15ου αιώνα.

Η κάθοδος των Αρβανίτικων φύλων στον ελλαδικό χώρο ξεκινά στα τέλη του 13ου αιώνα και σταματάει περίπου το 1600,έχοντας ως αρχική κοιτίδα την περιοχή Άρβανον στο Δεσποτάτο της Ηπείρου, στην κεντρική σημερινή Αλβανία και ως τόπο αρχικής εγκατάστασης την Θεσσαλία γύρω στο 1325.

Έχοντας εγκατασταθεί στην κοιλάδα του Σπερχειού από το 1380-81, οι Αρβανίτες παίρνουν άδεια από τον Πέτρο Δ΄ της Αραγωνίας να εγκατασταθούν στο Δουκάτο των Αθηνών το 1382, για την ενίσχυση της αμυντικής ικανότητας του δουκάτου απέναντι στις ξένες επιδρομές.

Οι αρβανίτικες φατρίες ήταν και έμειναν πιστές στην Ελληνική Ορθοδοξία
Είναι προφανές λοιπόν ότι ένα μέρος των Αρβανιτών θα ήρθαν σε επιμειξία με τον γηγενή πληθυσμό μιας και βασικά κατά την Οθωμανική αυτοκρατορία ο πληθυσμός διακρινόταν σε χριστιανούς και μουσουλμάνους.
Η Πληθυσμιακή κατανομή στην Αθήνα τον 16ο αιώνα σύμφωνα με επίσημη τουρκική απογραφή ήταν 11500 άτομα εκ των οποίων 8500 ήσαν οι χριστιανοί. (Πάπυρος-Λαρούς Μπριτάννικα τόμος 3 σελ 374)
Στο Γεωγραφικό Λεξικό της Ελλάδος,τομ.Α-Γ,των Μιχάλη Σταματελάτου και Φωτεινής Βάμβας-Σταματελάτου(βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών) αναφέρεται ότι το 1671 η Αθήνα είχε 2.053 σπίτια από τα οποία: 1.300 Ελληνικά,600 Τούρκικα,3 διαφόρων ξένων και 150 Αρβανίτικα(στην περιοχή της Πλάκας, εκεί που στεκόταν η Αρβανίτικη Πόρτα των τειχών της Αθήνας)
Άλλωστε η κατοικημένη περιοχή της τότε Αθήνας ήταν κυρίως γύρω από την Ακρόπολη.
Γύρω στα 1775 «στα χρόνια της τυραννίας του Χατζή Αλή »,όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Παναγής Σκουζές στην Αθήνα υπήρχαν 1500 χριστιανικές οικογένειες 375 Τούρκων,30 οικογένειες μαύρων (προφανώς στην υπηρεσία των αγάδων),25 οικογένειες τσιγγάνων και «υπέρ τας 1000 ψυχάς …πτωχών,κατοικούντων είς τα κελία των 36 ενοριών.(Ιστορία του Ελληνικού Έθνους ,τόμος ΙΑ σελ 158 Εκδοτική Αθηνών)
Λίγο πριν από την Επανάσταση, στα 1815, στην Αθήνα κατοικούσαν 7 χιλιάδες χριστιανοί και 3 χιλιάδες μουσουλμάνοι σύμφωνα με τον Pouqueville.

Από τους 7 χιλιάδες χριστιανούς οι 4 χιλιάδες ήταν αρβανίτες και προέρχονταν από όλα τα χωριά της Αττικής. Είχαν εγκατασταθεί μεταξύ Πλάκας και Μακρυγιάννη.( Θεόδωρος Πάγκαλος)
Τώρα για το πόσο αρχαία Ελληνικά μιλούσαν οι Αθηναίοι και γενικότερα οι Έλληνες είναι χαρακτηριστικό αυτό που αναφέρει ο Φαλμεράγιερ στην επίσκεψη του το 1840-42 όταν απήγγειλε σε ένα συνομιλητή του ένα απόσπασμα από τον Θουκιδίδη.Του απάντησε με το αμίμητο :Αχ αυτός ο Θουκυδίδης,από πολύ καιρό δεν είναι για μας εδώ παρά ένας συγγραφέας που χρησιμοποιεί άσχημα ελληνικά!! (Ιστορικά της Ε τεύχος 43 σελ4)
Δεν χρειάζεται νομίζω να αναφερθώ στα Ευαγγελικά του 1901 με τους 8 νεκρούς που δημιουργήθηκαν γιατί μεταφράστηκε το Ευαγγέλιο «εις την γλώσσαν του λαού» .

Είναι σαφές ότι τα αρχαία Ελληνικά όπως ακόμα και η γλώσσα του Ευαγγελίου δεν ήταν η καθομιλουμένη , είναι γνωστό δε ότι η καθαρεύουσα ήταν σαφώς μια τεχνητή γλώσσα των λογίων.
Ο λαός μίλαγε την γλώσσα που έγραψαν ο Μακρυγιάννης ,ο Κολοκοτρώνης και τόσοι άλλοι σύγχρονοι τους.
Όσο για τον χαρακτηρισμό των «βλάχων» το παρακάτω κείμενο του Γιάννη Κολοβού στο ΒΗΜΑ νομίζω ότι εξηγεί το πώς αναπτύχθηκαν μια σειρά προσδιορισμοί που εξέφραζαν τοπικές αντιπαλότητες και ανταγωνισμούς ή άλλες φορές απλώς τη λαϊκή διάθεση για σάτιρα, έστω και με δηκτική μορφή.
Αυστριακοί (οι Βολιώτες), βλάχοι (οι αγροτικοί πληθυσμοί της Θεσσαλίας και μέρους της Στερεάς, με αναγωγή στην ομώνυμη εθνοτική ομάδα), γκάγκαροι (οι Αθηναίοι), καλαμαράδες (οι Ελλαδίτες σύμφωνα με τους Κυπρίους), κοπέλια (οι Κρητικοί), κουμπάροι (οι Κύπριοι σύμφωνα με τους Ελλαδίτες), μαουνιέρηδες (οι Πειραιώτες), μινάρες (οι Πατρινοί), νεραντζόκωλοι (οι κάτοικοι της Αρτας), παγουράδες (οι κάτοικοι των Ιωαννίνων), σακαφλιάδες (οι Τρικαλινοί), σαρδελάδες (οι κάτοικοι της Πρέβεζας), σκορδάδες-Σκορδία (οι Τριπολιτσιώτες και η Τρίπολη αντίστοιχα), σούρδοι-Σουρδία (οι κάτοικοι της Κοζάνης), σύκα ή σωματέμποροι (οι Καλαματιανοί)

(Έχει παραλείψει τα καρντάσια ,τους Θεσσαλονικείς δηλαδή, γιατί φαίνεται ότι είναι χαμουτζής Γκάγκαρος !)
Σαν γνήσιος Αθηναίος λοιπόν, μιας και έχω γεννηθεί στο κέντρο της Αθήνας, με πλακιώτισσα γιαγιά και με προ προ γιαγιά βαφτισμένη στην Ακρόπολη, αντίθετα από το επιστολογράφο μου, δεν με ενοχλεί καθόλου το αρβανίτικο αίμα που μπορεί να τρέχει στις φλέβες μου από κάποιον μακρινό πρόγονο και δεν θεωρώ ούτε προπαγανδιστικό ούτε συκοφαντικό να με πει κανείς Γκάγκαρο Αθηναίο.

..

.
Καιρός πια μετά από αυτό το ποστ να ασχοληθώ με το υλικό που έφερα μαζί μου ώστε σε μερικές μέρες να μπορέσω να δω τι ενδιαφέροντα πράγματα έχουν γραφτεί απο σας κατά το διάστημα της απουσίας μου.

VII-(ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ)ΚΟΡΑΜΑ, Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑΣ

1-Η κοιλάδα του Γκόρεμε με τις υπόσκαφες εκκλησίες
.
Η σημαντικότερη όμως περιοχή της Καππαδοκίας είναι το Κόραμα (Goreme)με το πλήθος από τις υπόσκαφες εκκλησίες που έχουν μοναδικής τέχνης αγιογραφίες.
Το 728,όταν άρχισαν οι διωγμοί των εικονομάχων, στην περιοχή ζούσαν πάνω από 100.000 μοναχοί.
Επιγραμματικά θα αναφέρω μερικές από τις πιο σημαντικές εκκλησίες .
Η εκκλησία του Μήλου(Elmali Kilise) παρά το ότι οι αγιογραφίες της ανάγονται στην εικονοκλαστική εποχή έχουν παραμείνει σε καλή κατάσταση. Ονομάζεται έτσι γιατί σε μια εικόνα ο Αρχάγγελος Γαβριήλ φαίνεται σαν να κρατάει ένα μήλο(μάλλον όμως συμβολίζει τον κόσμο)

2-3-Η εκκλησία του Μήλου

4- Ο αρχάγγελος Γαβριήλ με τον κόσμο (μήλο;) στο αριστερό του χέρι

.

Η Σκοτεινή εκκλησία (Karanlik Kilise)είναι από τις ωραιότερες που έχουν κτιστεί τον 13ο αιώνα. Έχει ένα μόνο παράθυρο και μπαίνει λίγο φως μέσα με αποτέλεσμα οι αγιογραφίες να διατηρούνται σε καλή κατάσταση. Μέσα από το ναό πηγαίνεις στους χώρους που οι μοναχοί χρησιμοποιούσαν σαν τραπεζαρία και μαγειρείο.

5-Στην αριστερή πλευρά η είσοδος της Σκοτεινής εκκλησίας.

6- Η είσοδος της Σκοτεινής εκκλησίας

7-8 Η Σκοτεινή εκκλησία.

9-Η τραπεζαρία της μονής της Σκοτεινής εκκλησίας.

.

Η εκκλησία των Σανδάλων (Carikli Kilise-13ος αιώνας) έχει 3 αψίδες και 4 θόλους. Τα σκαλιά της έχουν καταστραφεί και ανεβαίνεις με σιδερένια σκάλα.

10-11-Η εκκλησία των Σανδάλων

.

Η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου (του Φιδιού-Yilanli Kilise) αντίθετα δεν έχει θόλους και κολώνες. Ονομάζεται του φιδιού γιατί έχει τον Άγιο Γεώργιο και τον Άγιο Θεόδωρο που σκοτώνουν το φίδι.

12-Η εκκλησία του φιδιού.

13-Οι δύο άγιοι που σκοτώνουν το φίδι.

.

Εδώ υπάρχει και μια αγιογραφία του Αγίου Ονούφριου που η παράδοση λέει ότι ήταν γυναίκα ελευθερίων ηθών και για να γλιτώσει από τους άνδρες παρακάλεσε τον Θεό να την κάνει άσχημη και με γενειάδα. Πάραυτα ο Θεός άκουσε την παράκληση αυτή και ο αγιογράφος τον έκανε σε αυτό χάλι να μοιάζει και με άνδρα και γυναίκα.

14-Ο άγιος Ονούφριος με φύλο από φοίνικα να καλύπτει την γύμνια του

.

Η μεγαλύτερη εκκλησία της περιοχής είναι η εκκλησία των Στεφάνων.(Tokali Kilise-10ος αιώνας)
Έχει 4 χώρους ,την παλιά εκκλησία με ένα θόλο, την νεώτερη μεγάλη εκκλησία ,την εκκλησία που βρίσκεται κάτω από την παλιά και τα πλαϊνά παρεκκλήσια.
Σ΄ αυτήν την εκκλησία βασιλεύει το μπλε χρώμα στο φόντο των αγιογραφιών.

15-16-Η εκκλησία των στεφάνων

17- Η Παναγία είναι σαν να σε παρακολουθεί με το βλέμμα της από όποια γωνία και να την βλέπεις.

.

Φεύγοντας από το Κόραμα φτάνουμε στο Uchisar (o ακραίος πύργος) που είναι η κοιλάδα των Περιστεριών. Στους κώνους της περιοχής εκτός από τα υπόσκαφα σπίτια που υπάρχουν σε πολλούς κώνους υπάρχουν και υπόσκαφοι περιστερώνες γιατί μάζευαν και χρησιμοποιούσαν τις κουτσουλιές τους σαν λίπασμα.
Στην περιοχή του Pasabag ,στην κοιλάδα Kizilcukur υπάρχουν οι περίφημες «νεραϊδένιες καμινάδες».Αυτές σχηματίστηκαν από τις εκρήξεις του ηφαιστείου του Αργαίου όρους που εκτόξευσε την ηφαιστειακή μάζα μέχρι 60 χιλιόμετρα μακριά.
Τα καλύμματα στην κορυφή των κώνων με σκούρο χρώμα είναι από κίσηρη.
Το μαγικό αυτό τοπίο αλλάζει χρώμα ανάλογα με το φως της μέρας και από άσπρο γίνεται ρόζ και κόκκινο το ηλιοβασίλεμα.

18-Uchisar Ο ακραίος πύργος

19-Pasabag Και η χωροφυλακή στεγάζεται σε κώνο!

20-Pasabag

21- Στο ηλιοβασίλεμα οι κώνοι γίνονται ροζ

22-Σπίτια και περιστερεώνες

23-Δωμάτιο σπιτιού σκαμμένο στον κώνο

24-Ortahisar (ο μεσαίος πύργος).

.

Μια βόλτα λοιπόν με αερόστατο πάνω από όλη αυτή την περιοχή είναι μια μοναδική εμπειρία που δεν πρέπει να χάσει κανείς.
Δύο συνεχόμενες μέρες λοιπόν σηκωθήκαμε από τις 41/2 το πρωί για να πετάξουμε με το αερόστατο. Την πρώτη μέρα ξαναγυρίσαμε άδοξα στο ξενοδοχείο γιατί ο αέρας δεν επέτρεπε την πτήση αρκούμενοι μόνο σε φωτογράφηση του Ortahisar (ο μεσαίος πύργος).
Την δεύτερη όμως μέρα ούριος άνεμος μας ανέβασε στα ουράνια τόσο ουσιαστικώς όσο και μεταφορικώς. Η σιωπηλή πτήση του αερόστατου για 2 1/2 ώρες πάνω από όλη αυτή την φυσική ομορφιά δεν άφηνε ούτε στιγμή να τραβήξεις τα μάτια σου από το θέαμα που ξεδιπλωνόταν κάτω από σένα.
Η θυγάτηρ από τον ενθουσιασμό της είχε καταληφθεί από Σταματίτιδα* ,ενώ αντίθετα η σύζυγος που αρχικά φοβόταν μήπως πέσει το αερόστατο ήταν περιέργως σιωπηλή.
Η εξήγηση ήταν απλή. Είχε βεβαιωθεί ότι το αερόστατο δεν πέφτει και είχε γλαρώσει από την νύστα μετά τις δύο συνεχόμενες σε βάρβαρη ώρα αφυπνίσεις !
Εδώ τελειώνουν τα ποστ με το ταξίδι αυτό στην Ανατολία.
Μην ελπίζετε όμως ότι θα γλιτώσετε.
Όταν γλυκαθεί κανένας από κάτι που του άρεσε, τι κάνει;
Το επαναλαμβάνει..
Έτσι λοιπόν από την ερχόμενη εβδομάδα φεύγω για νέο ταξίδι στις παράλιες περιοχές της Μικράς Ασίας στην Λυκία και την Παμφυλία εκεί που από την αρχαιότητα άνθισε ένας μεγάλος Ελληνικός πολιτισμός.
Θα τα ξαναπούμε ανανεωμένοι μετά τις 5 Οκτωβρίου.

Στο τέλος του ποστ έχω βάλει τα λίνκ όλων των ποστ από το ταξίδι στην Ανατολία.

*Σταματίτις:Ανίατος νόσος διαγνωσθείσα το πρώτον από εμέ εις τον κουμπάρον μου Σταμάτη ,εξ ου έλκει και το όνομα, η οποία ως κύριον σύμπτωμα εμφανίζει ακατάσχετη λογόρροια του πάσχοντος όταν είναι ευχαριστημένος, ενώ αντίθετα όταν δεν είναι σε καλή διάθεση η εκφορά του λόγου σε οποιαδήποτε ερώτηση συμπυκνούται σε ένα συνεχές μουγκρητό μμμμμμμμμμ!

Δύο πολύ ενδιαφέροντα βίντεο για την Καππαδοκία είναι τα παρακάτω:

.

ΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ

77-ΜΕΡΙΚΕΣ ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ 12-5
281-ΙΙ- ΠΩΣ ΑΠΟ ΤΟ ΙΕΡΟΘΥΣΙΟ ΤΗΣ ΚΟΜΜΑΓΗΝΗΣ ΦΤΑΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΑΒΑΦΗ, ΤΟΝ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΛΟΦΟ ΤΟΥ ΦΙΛΟΠΑΠΠΟΥ 25-5
282-ΙΙΙ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΔΥΟ ΜΥΘΙΚΕΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΟΛΕΙΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΑΣ- ΟΥΡΦΑ ΚΑΙ ΧΑΡΡΑΝ 29-5
289-ΙV-ΖΕΥΓΜΑ –ΠΩΣ ΠΝΙΓΗΚΕ ΣΤΑ ΝΕΡΑ Η ΙΣΤΟΡΙΑ 21-6
293-V-ΑΝΑΤΟΛΙΑ- ΤΡΙΑ ΜΕΡΗ ΜΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ -ESKI GUMUS, ΔΙΟΚΑΙΣΑΡΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΡΥΚΟΣ 5-7
309-VI-ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ HATAY ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑ 12-9

ΘΕΛΩ ΓΑΜΟ ΜΕ ΠΑΠΑ ΚΑΙ ΚΟΥΜΠΑΡΟ !

Επειδή η πείρα δεν μεταβιβάζεται κανένας μας δεν λαμβάνει εγκαίρως υπ΄ όψη του τις προειδοποιήσεις που τόσοι παθόντες στο παρελθόν έχουν δώσει.
Έτσι λοιπόν παρά το ότι ο έρωτας είναι ο θρίαμβος της φαντασίας επί της νοημοσύνης(Henry Louis Menken),και ενώ καταλαβαίνουμε καλά ότι ο έρωτας δεν είναι τυφλός και βλέπει πολλά και όχι λίγα, αλλά επειδή βλέπει πολλά, αποφασίζει να δει λιγότερα (Julius Gordon),τελικά δεν θέλουμε να πιστέψουμε ότι ο Έρωτας είναι η αυταπάτη ότι μια γυναίκα είναι διαφορετική από τις άλλες (Henry Louis Mencken)

Και ερωτευόμαστε!

Αγνοώντας πλήρως αυτό που επεσήμανε ο Ambrose Bierce ότι:ο έρωτας είναι η παροδική τρέλα που θεραπεύεται με τον γάμο.
Μέσα στον ενθουσιασμό βέβαια που έχουμε, δεν προσέχουμε ούτε αυτό που είπε ο Σοπενάουερ ότι: Γάμος σημαίνει για τον άνδρα το να χάνει τα μισά του δικαιώματα και να διπλασιάζει τα καθήκοντα του.
Έτσι λοιπόν μέσα στον νεανικό μας ενθουσιασμό ακολουθούμε την προτροπή που διαβάζουμε σε γκράφιτι στους τοίχους που λέει:
Κάντε έρωτα όχι πόλεμο.
Κάντε και τα δύο.
Παντρευτείτε!

Και παντρευόμαστε!

Έχουμε πλέον πιστέψει ότι ο γάμος είναι ο θρίαμβος της ελπίδας επί του μίσους(Oscar Levant) και αναγκαστικά πια ακολουθούμε το δεύτερο σκέλος από το απόφθεγμα του Benjamin Franklin που είχε πει: Κράτα τα μάτια σου ανοικτά πριν τον γάμο και μισόκλειστα μετά.
Οι εξυπνότεροι βέβαια έχουν καταλάβει ότι:Ο Γάμος είναι ένα πάρε δώσε. Είναι καλύτερο να δίνεις παρά να τα παίρνει μόνη της. (Joey Adams)
Βέβαια την καλύτερη περιγραφή για τον γάμο την έχει κάνει έμμετρα ο K. Σκόκος με το παρακάτω ποίημα του

Σαν πρωτογνωριστήκανε
τι ερωτικό καμίνι
μιλούσε εκείνος τρυφερά
και άκουγε εκείνη

Σαν αρραβωνιαστήκανε
τι γλύκα η κάθε φράση
μιλούσε εκείνη τρυφερά
και άκουγε εκείνος εν εκστάσει

Και αφότου επαντρεύτηκαν
ω βάσανα και πόνοι
μιλούνε και οι δυό μαζί
και ακούνε οι γειτόνοι!

Άραγε όταν χαλάει ένας γάμος αιτία είναι, όπως λέει στο Μια γυναίκα χωρίς σημασία ο Οσκαρ Γουάιλντ, ότι: η κοινή λογική του άνδρα, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, καταστρέφει στην εποχή μας τους πιο πολλούς γάμους. Πως μπορεί μια γυναίκα να είναι ευτυχισμένη με ένα άνδρα που επιμένει να της φέρεται σαν να έχει απέναντι του ένα λογικό όν;
Ή έχει δίκιο ο Σοπενάουερ στο Έρωτας και ζωή, που πιστεύει ότι:
Φανερό είναι πως η γυναίκα είναι φυσικά προορισμένη να υποτάσσεται. Και η απόδειξη ,το γεγονός πως όποια βρίσκεται στην κατάσταση εκείνης της απόλυτης ανεξαρτησίας, την αντίθετη στην φύση, προσαρτάται μοναχή της αμέσως σε ένα οποιοδήποτε άνδρα, αφήνοντας να την καθυποτάξει και να την διευθύνει γιατί έχει ανάγκη αφέντη. Αν είναι νέα διαλέγει ένα εραστή, αν είναι ηλικιωμένη διαλέγει ένα πνευματικό!
Βέβαια το να είσαι εραστής ,όπως λέει ο Μπαλζάκ ,είναι πιο εύκολο από το να είσαι σύζυγος! Γιατί είναι πιο δύσκολο να δείχνεις εξυπνάδα καθημερινά από το να κάνεις όμορφες διαλέξεις πότε ,πότε.
Σ΄ αυτή λοιπόν την ζωή ότι και να έχουν πει, τα διάφορα φωτεινά πνεύματα ο κόσμος θα συνεχίσει να ερωτεύεται και να παντρεύεται.
Και ο μεν έρωτας λίγο πολύ δεν έχει αλλάξει από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα.
Εκεί που έχουν όμως γίνει ριζικές αλλαγές είναι στο γάμο.
Έχει πλήρως εξαμερικανιστεί.
Κατ΄ αρχάς ενώ σήμερα μπορεί πλέον να παντρευτεί κανείς σαν άνθρωπος στο Δημαρχείο οι περισσότεροι, μάλλον οι περισσότερες, θέλουν γάμο στην εκκλησία με όλα τα συμπαραμαρτούντα της σχετικής παράστασης.
Σαφώς και θεωρώ αυτονόητο να παντρευτούν στην εκκλησία όσοι πιστεύουν ότι είναι μυστήριο.
Η πλειονότητα όμως δεν προτιμάει την εκκλησία για λόγους πίστης αλλά γιατί εκεί το πρόγραμμα του κέντρου έχει μεγαλύτερη μεγαλοπρέπεια. Το γυναικείο πλήθος έχει γαλουχηθεί με αυτή την αντίληψη από γενεές πριν, για την σημαντική και θριαμβευτική αυτή στιγμή της ζωής του και σαφώς θέλει να βάλει νυφικό και να μπει στην εκκλησία εν θριάμβω υπό τα βλέμματα ζήλιας των ανύπαντρων και θαυμασμού των γονέων και των συγγενών, οι οποίοι έμπλεοι συγκινήσεως αναφωνούν ηχηρώς και για την τελευταία καρακαϊδόνα: Κούκλα είναι!

Σεμνό νυφικό για ένα απλό γάμο στην ανθοστόλιστη εκκλησία, με όλους τους πολυέλαιους αναμμένους, ψάλλουσα μελωδικώς χορωδία και τουλάχιστον ένα χρυσοποίκιλτον μητροπολίτη να τελεί το μυστήριο βοηθούμενος από 4-5 παπάδες γεμάτους κατάνυξη .

Τολμηρό νυφικό για γάμο στο Δημαρχείο με μερακλή Δήμαρχο.

.

Αντίθετα στον συνήθως καταϊδρωμένο γαμπρό κανείς δεν δίνει σημασία εκτός των γονιών του που ή είναι πανευτυχείς για την νύφη που βρήκε το βλαστάρι τους, συνήθως λόγω της προίκας που έχει, ή γιατί την συμπαθούν, ή αντίθετα δεν μπορούν να χωνέψουν τι ξόανο είναι αυτό που ΤΟΥΣ κουβάλησε το χαϊβάνι τους.

(ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΝΑ ΤΗΝ ΔΙΑΒΑΣΕΤΕ ΑΝΕΤΑ)

.

Δεν συζητάω για όλα τα άλλα που θεωρούνται απαραίτητα δηλαδή τις προσκλήσεις,τις μπουμπουνιέρες που πρέπει να είναι πάντα πρωτότυπες, τις λαμπάδες, τους πολυελαίους της εκκλησίας, την χορωδία των κακόφωνων ψαλτάδων, τους φωτογράφους και τους βιντεατζήδες τις φορεσιές για τα παρανυμφάκια και όλα αυτά που θα θυμάται με συγκίνηση η νύφη σε όλη της την ζωή ακριβώς όπως θυμάται ο σύζυγος την συγκίνηση που ένιωσε με το μπάσκετ όταν ο Καμπούρης μπροστά στο καλάθι είπε θα το βάλω και το έβαλε !

Αλλά να τελείωνε η ιστορία εδώ καλά θα ήταν.
Όπως στο θέατρο η παράσταση που ξεκίνησε σαν κωμωδία συνεχίζεται μετά το διάλειμμα σαν τραγωδία με την δεξίωση.
Άσχετοι μεταξύ τους άνθρωποι κάθονται στο ίδιο τραπέζι να γλεντήσουν.
Βέβαια τι γλέντι μπορείς να κάνεις όταν κάθεσαι με την δεύτερη ξαδέλφη της μάνας του γαμπρού ,που διηγείται συγκινημένη πως την είχε χαιρετήσει ο Ελευθέριος Βενιζέλος και την οποία ο γαμπρός έχει να την δει από τα βαφτίσια του;
Αλλά αν δεν την καλέσουν όλο το σόι θα τους κατηγορήσει ότι ξέχασαν τη κακομοίρα την θεια Αγλαΐα και αυτό δεν είναι σωστό και πρέπον.
Υπομένεις λοιπόν την πολυλογία της θείας Αγλαίας και αντί να έρθει τουλάχιστον το φαγητό πετάγεσαι έντρομος επάνω γιατί τα μεγάφωνα στην διαπασών παίζουν το γαμήλιο εμβατήριο του Μέντελσον με το οποίο εισέρχεται θριαμβευτικά το ζεύγος σκορπώντας βεβιασμένα χαμόγελα στους χειροκροτούντες (γιατί άραγε;) θεατές .
Κατά το φαγητό το ζεύγος περιφέρεται με ένα ποτήρι κρασί στο χέρι και τσουγκρίζει με τους πανευτυχείς καθήμενους που τους περισσότερους δεν τους ξέρει γιατί αποτελούν καλεσμένους αμφοτέρων των πεθερικών. Τα πεθερικά τους έχουν καλέσει για να τους εκδικηθούν γιατί και αυτοί τους είχαν καλέσει σε δικό τους γάμο στον οποίο είχαν αναγκαστεί να πάνε σιχτιρίζοντας για το δώρο που υποχρεώθηκαν να στείλουν.

Έτσι τουλάχιστον το παίρνουν πίσω!
Μετά επακολουθεί η χορευτική πανδαισία.
Αυτή ξεκινάει με το ζεύγος ,που έχει ήδη κόψει την τούρτα και ο ένας έχει μπουκώσει με χάρη τον άλλο με το γλυκό, όπως ακριβώς η Δήμητρα τον Ανδρέα αν θυμάστε, το οποίο και επιδεικνύει τις χορευτικές του ικανότητες υπό τα βλέμματα επιδοκιμασίας των καλεσμένων.

Στην συνέχεια μπαίνουν τα βάλς και τα ταγκά οπότε σηκώνονται όλα τα ζεύγη των πουρών και συμπιέζοντας ο ένας την κοιλία της άλλης χορεύουν με πάθος αγκαλιασμένα τσικ του τσικ την Κομπαρσίτα.
Όταν η μουσική αρχίζει να αποκτά πιο έντονο ρυθμό συνήθως τα πουρά ετοιμάζονται πλέον για αναχώρηση εκτός από ελάχιστα που θέλουν να επιδείξουν ότι τους παρακολουθεί καλός καρδιολόγος που τους έχει διαβεβαιώσει ότι έχουν καρδιά από σίδερο.
Τελικά στην δεξίωση μένει και γλεντάει η παρέα του ζεύγους όταν όλοι οι άσχετοι και η θεία Αγλαΐα έχουν φύγει.

Πόσο απλούστερα και λογικότερα θα ήταν τα πράγματα αν το ζευγάρι με τους φίλους του και τους στενούς του συγγενείς πήγαιναν στο Δημαρχείο να παντρευτούν και μετά όλοι μαζί, ή ακόμα καλύτερα το ζευγάρι με την παρέα του πήγαιναν κάπου να γλεντήσουν πραγματικά όπως αυτοί θέλουν και με αυτούς που πραγματικά θέλουν.
Αντί δε τα λεφτά των γονιών να πηγαίνουν σε νυφικά και δεξιώσεις να τα παίρνουν στο χέρι οι νεόνυμφοι για να τα φάνε όπως αυτοί επιθυμούν.
Κάποτε που οι κοινωνίες ήταν μικρές είχε λόγο να γίνεται μεγάλος γάμος και γλέντια.
Τα δώρα του γάμου είναι άχρηστα σήμερα στα περισσότερα ζευγάρια, ενώ τότε αποτελούσαν ουσιαστική συμβολή για το σπιτικό τους . Το δε γαμήλιο γλέντι είχε νόημα γιατί όλοι λίγο πολύ ήσαν γνωστοί μεταξύ τους ,ήσαν από το ίδιο μέρος, είχαν ξαναγλεντήσει μαζί ,ένας δε γάμος αποτελούσε και ξεχωριστό γεγονός για την κοινωνία τους.
Σήμερα τι από όλα αυτά ισχύει;

,