ΜΙΚΡΟ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΑΠΟ ΤΑ ΤΡΙΚΑΛΑ ΣΤΑ ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ

Ευτυχώς που  μερικές φορές το λαϊκό τραγούδι -ότι αρχίζει ωραίο τελειώνει με πόνο- έχει ακριβώς την ανάστροφη ρίμα .

Έτσι μια απόδραση   που ξεκίνησε με πόνο  είχε μια θαυμάσια κατάληξη.

Το τριήμερο είχε ξεκινήσει με ένα καθήκον που προκαλούσε και στους τρεις μας ιδιαίτερο πόνο γιατί θα πηγαίναμε στο μνημόσυνο, ένα χρόνο μετά τον αιφνίδιο θάνατο του αδελφικού μας φίλου Δημήτρη και νονού της κόρης μας, που θα γινόταν στην Σαλαμίνα το μέρος που γεννήθηκε, αγάπησε και πέθανε.

Η κακή μας ψυχική διάθεση έγινε ακόμα χειρότερη όταν μπαίνοντας στο αυτοκίνητο αυτό δεν έπαιρνε μπροστά λόγω του ότι  είχα ξεχάσει ένα φωτάκι στο εσωτερικό με αποτέλεσμα να έχει αδειάσει η μπαταρία.

Τελικά φτάσαμε με μικρή καθυστέρηση στο μνημόσυνο το οποίο όπως πάντα το παρακολούθησα από το προαύλιο της εκκλησίας επαναλαμβάνοντας στην σύζυγο και κόρη για πολλοστή φορά πως Σαν θάρθει η ώρα να -ανεπιστρεπτί- επιστρέψω στην Μάνα Γή δεν θέλω παπάδες να με ψέλνουν στην κηδεία ή σε μνημόσυνο και να υποστώ της ταπεινότητας μου την κορυφαία ταπείνωση, όπως έχει πει προσφυώς ο Σκαρίμπας: που από την μια μεριά θε να με βάλουνε μ΄εκείνο το «συγχώρεσον τον ανάξιον δούλον σου»- εμ δούλος εμ και ανάξιος!

Κι εγώ τι να σου κάνω, πεθαμένος άνθρωπος;

Ευτυχώς μετά την εκκλησία έγινε το ουσιαστικό μνημόσυνο στο εξοχικό σπίτι του Δημήτρη τρώγοντας και πίνοντας με φίλους που όλοι είχαν κάποια ιστορία να θυμηθούν και να γελάσουν αποκτώντας εκείνη την καθαρτική ψυχική ευφορία που αποκτούν όλοι μετά από κηδείες και μνημόσυνα και η οποία διώχνει πρόσκαιρα μεν αλλά λυτρωτικά την ανάμνηση του θανάτου.

Η καλή ψυχική διάθεση μας παρέμεινε γιατί φεύγοντας από τις  κτισμένες περιοχές της Σαλαμίνας βρεθήκαμε στον δρόμο για την Φανερωμένη όπου το τοπίο διατηρεί την γνήσια ομορφιά του με τα πεύκα να φτάνουν στην θάλασσα, ένα τοπίο μαγευτικό που δικαιολογημένα ο Σικελιανός διάλεξε να ζήσει μέχρι τον θάνατο του σε ένα σπιτάκι δίπλα στην θάλασσα που σήμερα είναι ευτυχώς μουσείο.

 Από την Φανερωμένη περάσαμε απέναντι στα Μέγαρα και μέχρι  τους Αγίους Θεοδώρους κινηθήκαμε στην παλιά και γραφική εθνική οδό που είχα χρόνια να την περάσω και μου έφερε στην μνήμη πλήθος αναμνήσεις.

Από εκεί παίρνοντας τις εθνικές οδούς φτάσαμε στο Ξυλόκαστρο και ανεβήκαμε στα Μεσαία Τρίκαλα  που ήταν και ο τελικός προορισμός μας  και μας περίμενε εκεί μια εκλεκτή παρέα.

 Τον περασμένο αιώνα, όταν ήμουνα παιδί, η μητέρα μου, παρά το ότι είχε μεγαλώσει δίπλα στην θάλασσα και την αγαπούσε ιδιαίτερα, θεωρούσε ότι ο μονάκριβος της υιός, λόγω του ότι είχα πάθει "αδενοπάθεια" ,έπρεπε να  πηγαίνει σε βουνά για να αναπνέει καθαρό αέρα!

Έτσι έχω κάνω διακοπές όταν ήμουνα παιδάκι στο Μάτι, την Ερυθραία που τότε ήταν εξοχή, τα Τρίκαλα Κορινθίας, και τα Καλάβρυτα και όταν ακόμα βρισκόμαστε σε νησί το μισό καιρό εκτός από τα παραθαλάσσια μέρη τον περνάγαμε στο ορεινά του, όπως στην  Σάριζα της Άνδρου και την Ελαφίνα της Ρόδου.

Από τα Τρίκαλα δεν είχα πια καμιά ανάμνηση και δεν είχα φανταστεί την σημερινή ανάπτυξη που έχουν με μεγάλο αριθμό μικρών και μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων.

Το φυσικό τοπίο είναι μαγευτικό ιδίως αυτή την εποχή που αρχίζει η άνοιξη αλλά φαντάζομαι πως εξίσου μαγευτικό θα είναι και όταν η περιοχή θα είναι χιονισμένη.

Με μία παρέα κουμπάρων που είμαστε από νεανικής ηλικίας κολλητοί φίλοι , κάτι σαν τους 3 σωματοφύλακες που βέβαια, όπως και εμείς ήσαν 4,συν γυναιξί και τέκνοις είχαμε κάνει μια μονοήμερη εκδρομή στην ορεινή Κορινθία και είχαμε καταλήξει στην Καστανιά.

Είναι ένα καταπράσινο χωριό στα 1.100 μ. υψόμετρο, τριγυρισμένο από έλατα, κέδρους, καρυδιές και πουρνάρια. Δέντρο καστανιά δεν υπάρχει πουθενά αφού το περίφημο δάσος με τις καστανιές αφανίστηκε εδώ και 200 χρόνια (!)

Είχαμε πιεί καφέ στο Ξενία εκεί και με μια φωνή όλοι είπαμε πως θα έπρεπε να ξαναέρθουμε σε αυτό για να μείνουμε όταν θα έχει χιόνια.

Τελικά σαν το μυθιστόρημα του Δουμά -Μετά 20 έτη- καταφέραμε οι δύο από τους 4 σωματοφύλακες πριν μερικά χρόνια να πραγματοποιήσουμε την νεανική μας επιθυμία μόνο με τις γυναίκες μας, μιας και τα  παιδιά είχαν πλέον μεγαλώσει και φύγει, και ένα σαββατοκύριακο με χιόνια ανεβήκαμε και μείναμε στην Καστανιά.

Από εκεί τελικά καταλήξαμε στα Καλάβρυτα και έκτοτε η ανάμνηση της ομορφιάς του χιονισμένου ορεινού τοπίου μου είχε δημιουργήσει την επιθυμία να το ξαναδώ και την άνοιξη.

Τώρα πια αφού κοιμηθήκαμε στα Μεσαία Τρίκαλα σε ένα συμπαθητικό ξενοδοχειάκι την επόμενη μέρα το πρωί φεύγοντας επισκεφτήκαμε την μονή του Άγιου Βλάση που βρίσκεται 2 χιλιόμετρα από τα Άνω Τρίκαλα στα 1400μ στην πλαγιά της Ζήρειας. Στην καλοδιατηρημένη μονή το πιο ενδιαφέρον είναι το ξυλόγλυπτο τέμπλο του 18ου αιώνα στο καθολικό της μονής.

 Ο Άγιος Βλάσιος, σύμφωνα με το συναξάρι του, θεωρείται ο θεραπευτής των νοσημάτων του λαιμού και του λάρυγγα, αλλά όπως μας διαβεβαίωσε μια μοναχή εκεί θεραπεύει τα πάντα!

Έχοντας πάρει την ευλογία του Αγίου δια πάσαν νόσον, δια πάσαν μαλακίαν όμως δεν είμαι απόλυτα σίγουρος, αφού περάσαμε από το Στενό και την Γκούρα καταλήξαμε στο γραφικό Μεσινό για βενζίνη και καφέ.

 Από εκεί πήγαμε στην τεχνητή λίμνη Δόξα στον Φενεό Κορινθίας που όπως η λίμνη Πλαστήρα έχει ομορφύνει το ορεινό τοπίο της περιοχής. Σε μία μικρή προεξοχή μέσα σε αυτή το εκκλησάκι του Αγίου Φανουρίου είναι ιδιαίτερα γραφικό.

 Πάνω από την λίμνη υψώνεται σχετικά απότομα ο όγκος της Ντουρντουβάνας με υψόμετρο 2.109 μ.

Την μονή του Αγίου Γεωργίου Φενεού την είχαμε επισκεφτεί στο παρελθόν και έτσι ξεκινήσαμε από ένα κακοτράχαλο χωματόδρομο, παρά τις προειδοποιήσεις ότι σε μερικά σημεία μπορεί να είναι γεμάτος λάσπη και αδιαπέραστος, να πάμε στην Ζαρούχλα.

Ευτυχώς ο Άγιος Βλάσιος είχε φροντίσει τα σημεία με την λάσπη να είναι βατά και τα δύο 4x4 που είμαστε παρά τα ταρακουνήματα λόγω του ανώμαλου δρόμου χωρίς κανένα πρόβλημα μας οδήγησαν στο προορισμό μας μέσα από ένα καταπληκτικής ομορφιάς τοπίο που μόνο σε τέτοια δυσπρόσιτα ορεινά μέρη συναντάς.

 Είχαμε σκοπό να κοιμηθούμε στη Ζαρούχλα αλλά ένα μεγάλο ξενοδοχείο που έχει ήταν πλήρες μάλλον από κάποια εκδρομή γυναικείου σωματείου γιατί στους δρόμους της έβλεπες να περπατούν μόνο γυναίκες.

Είπα εις την σύζυγο πως μάλλον χήρες θα είναι όλες αυτές και ελπίζω πως αν τα τινάξω πρώτος καλό θα ήταν να γραφτεί και αυτή σε κανένα τέτοιο σωματείο για να μην μαραζώσει στο σπίτι. Προφανώς αυτή η ιδέα δεν της άρεσε και γι΄ αυτό άρχισε τον συνήθη της εξάψαλμο για το ότι δεν αποφασίζω να κάνω  δίαιτα να χάσω μερικά κιλά κτλ και να φροντίσω να μην την αφήσω χήρα.

Μετά από αυτή την συζήτηση καταλήξαμε σε μία ταβέρνα και καθώς η ώρα ήταν 4 1/2 το απόγευμα οι συμβουλές για δίαιτα πάραυτα λησμονήθηκαν και η θηριώδης όρεξη της παρέας εξαφάνισε κρέατα, λουκάνικα, σαλάτες και μπύρες από το τραπέζι.

 Από την Ζαρούχλα ο δρόμος περνώντας από ένα γραφικό τοπίο μας οδήγησε στην λίμνη Τσιβλού η οποία όμως όπως και η Δόξα  είναι τεχνητή ,όμως από την ίδια την φύση!

Δημιουργήθηκε το 1913 από μια μεγάλη κατολίσθηση που έφραξε την κοίτη του παταμού Κράθη.

 Στην συνέχεια περνώντας  από το χιονοδρομικό Κέντρο, που είχε ακόμα χιόνι  καταλήξαμε  στα Καλάβρυτα. Το βράδυ κοιμηθήκαμε σε αυτά, στα οποία όπως είπα παραπάνω έχω κάνει διακοπές σε παιδική ηλικία κάπου 7-8 ετών.

Θυμάμαι ακόμα την επίσκεψη στην Αγία Λαύρα και το Μέγα Σπήλαιο που τα έχω βέβαια επισκεφτεί ξανά και στο προηγούμενο ταξίδι.

 Πάντως στα Καλάβρυτα κοινώνησα τότε και μάλιστα 2 φορές!

Είχα ξυπνήσει ένα πρωί στο ξενοδοχείο που έμενα με την μάνα μου και αυτή δεν ήταν στο δωμάτιο. Ντύθηκα, κατέβηκα κάτω και δεν την βρήκα στο ξενοδοχείο οπότε βγήκα σε μία πλατεία, μάλλον στην κεντρική πλατεία Ζαΐμη και είδα μερικά παιδιά να τρώνε βγαίνοντας από μια εκκλησία ένα ψωμάκι.

Φτάνοντας  πεινασμένος στην εκκλησία στήθηκα σε μια μεγάλη ουρά από παιδιά που ο παπάς τους έδινε μετάληψη  και μετά ένα ψωμάκι. Το κρασάκι και το ψωμάκι μου άρεσαν  και έτσι ξαναστήθηκα στην ουρά και πήρα άλλη μια δόση.

Αυτή ήταν και η μοναδική  φορά που στην ζωή μου που κοινώνησα, αλλά πρόσφορο δοκίμασα και πριν λίγα χρόνια στον ορθόδοξο ναό στην Οδησσό.

Μάλιστα είχα με την σύζυγο σχολιάσει ως πολιτισμό πως στο πανέρι που τα είχαν, το καθένα ήταν με ένα χαρτάκι που θεωρήσαμε πως ήταν για καθαριότητα και βέβαια δεν μπορούσαμε να καταλάβουμε τα έκπληκτα βλέμματα των ντόπιων όταν πήραμε από ένα, μέχρι που πιο σχετικοί με τα της θρησκείας μας εξήγησαν πως αυτά τα χαρτάκια ήταν προσευχές από τους πιστούς!

 Το κέντρο των Καλαβρύτων έχει πεζοδρομηθεί και προσφέρεται για μια  ευχάριστη βόλτα καθώς είναι αρκετά φροντισμένο.

Πριν να φύγουμε κάναμε μια επίσκεψη στο μνημείων των δολοφονηθέντων από τους Γερμανούς κατοίκων των Καλαβρύτων και έσφιξε η ψυχή μας διαβάζοντας τα ονόματα τους, ιδίως των ανήλικων παιδιών.

 Καθώς οι δύο κυρίες της παρέας δεν είχαν κατέβει ποτέ με τον οδοντωτό από τα Καλάβρυτα, ο τυχερός της παρέας ήμουνα εγώ που  συνόδευσα και τις 3 ενώ οι άλλοι δύο άνδρες κατέβασαν τα αυτοκίνητα στο Διακοπτό .

Από παιδί είχα να κάνω αυτή την διαδρομή αλλά στην μνήμη μου είχε χαραχτεί ανεξίτηλα η ομορφιά του Βουραϊκού φαραγγιού.

Πριν μερικά χρόνια είχα προσπαθήσει να πάρω τον οδοντωτό από κάτω προς τα επάνω αλλά στο Διακοπτό δεν έβγαζαν εισιτήριο με επιστροφή, οπότε μετά ένα μικρό καυγά που έκανα για το απαράδεκτο γεγονός σιδηρόδρομος να μην σου εξασφαλίζει εισιτήριο με επιστροφή, ανέβαλα ζοχαδιασμένος την άνοδο στα  Καλάβρυτα. 

 Για όσους δε κάνουν αυτή την πανέμορφη διαδρομή και τους έχει μείνει η απορία γιατί το τραίνο περνάει μέσα από κάτι πύλες που δεν έχουν κάποια εμφανή χρησιμότητα, η εξήγηση είναι απλή!

Είχαν στο παρελθόν πόρτες που έκλειναν ώστε να μην ανεβαίνουν με τα μουλάρια οι χωρικοί από τις γραμμές του τραίνου!

Στο Διακοπτό υπάρχει πολύ καλά διατηρημένη η παλιά μηχανή του οδοντωτού.

Η επιστροφή στην Αθήνα έγινε με μια αναγκαία στάση στο Ξυλόκαστρο για την αναγκαία ανθράκευση με μερικούς ψαρομεζέδες στην παραλία.

Για όσους ενδιαφέρονται να επισκεφτούν τα Τρίκαλα Κορινθίας προτείνονται  2 διαδρομές :

α) Σύντομη διαδρομή

Αθήνα – Ξυλόκαστρο (περίπου 1 ώρα & 20 λεπτά) Χ/τρα 120

Ξυλόκαστρο – Ρίζα – Ρέθι – Τρίκαλα (περίπου 40 λεπτά) Χ/τρα 28

Συνολικός χρόνος με μέση ταχύτητα 2 ώρες για τα 148 χιλιόμετρα.

β) Εκδρομική διαδρομή

Αθήνα – Κιάτο (περίπου 1 ώρα και 10 λεπτά) Χ/τρα 106

Κιάτο – Σούλι – Στύλια – Ρέθι – Τρίκαλα (περίπου 70 λεπτά) Χ/τρα 44

Συνολικός χρόνος με μέση ταχύτητα 2 ώρες & 20 λεπτά για τα 150 Χ/τρα.

Η ΗΘΕΛΗΜΕΝΗ ΚΑΙ ΑΘΕΛΗΤΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΗΣ 21ης ΑΠΡΙΛΙΟΥ.

Φτάσαμε αισίως στην 46η επέτειο της δικτατορίας της χούντας του Παπαδόπουλου.

Γενικώς την δικτατορία την θεωρούσε αποδεκτή λύση ένα μεγάλο μέρος της τότε δεξιάς και των αποστατών γιατί φοβόταν την αναμενόμενη θριαμβευτική εκλογή του Γεωργίου Παπανδρέου στις εκλογές που είχαν προκηρυχτεί.

 Την δικτατορία την  ετοίμαζαν τα ανάκτορα με τους στρατηγούς που τους έλεγχαν  πλήρως, χωρίς να έχουν πάρει χαμπάρι ότι το ίδιο έκανε  και ο Παπαδόπουλος με τους κατώτερους αξιωματικούς που τους θεωρούσαν δεδομένους ως πιστούς στον βασιλιά.

Η ψυχολογική προετοιμασία της δικτατορίας ,με το πρόσχημα του κομουνιστικού κινδύνου είχε γίνει ήδη με τις 4 ομιλίες στο Χίλτον του μετέπειτα υποστηρικτή της χούντας Σάββα Κωνσταντόπουλου εκδότη του Ελεύθερου Κόσμου.

Τις ομιλίες αυτές  τις τίμησαν μάλιστα με την παρουσία τους ο τότε πρωθυπουργός, ο 3ος των αποστατών στην σειρά που κατάφερε τελικά να αποκτήσει πλειοψηφία στην Βουλή , Στ.Στεφανόπουλος (ο επονομαζόμενος και Βούδας), οι αντιπρόεδροι και καταψηφισθέντες προηγουμένως ως πρωθυπουργοί της αποστασίας, Νόβας (ο επονομαζόμενος και Γαργάλατας)  και Τσιριμώκος (ο επονομαζόμενος και Κατεψυγμένος) , ο πρόεδρος της Βουλής Παπασπύρου (ο επονομαζόμενος και Παλάντζας), ο αντιπρόεδρος Ιακ.Διαμαντόπουλος (ο επονομαζόμενος και Τζάκ, ο οποίος και τιμάται και με προτομή στο Λαύριο), ο υπουργός και μεταπολιτευτικά Πρόεδρος της Δημοκρατίας  Κων. Τσάτσος, ο Σπ.Μαρκεζίνης, ο Π. Κανελλόπουλος, ανώτεροι αξιωματικοί κτλ.

Όλοι αυτοί οι πολιτικοί, ιδίως οι αποστάτες της Ένωσης  Κέντρου, προέβλεπαν την πολιτική τους εξαφάνιση  με την αναμενόμενη θριαμβευτική νίκη της Ενώσεως Κέντρου, οπότε  ευχαρίστως άκουγαν τον Κωνσταντόπουλο να λέει :

Απειλή λοιπόν δικτατορίας από την Άκρα Αριστερά, απειλή δικτατορίας από την Ένωση Κέντρου......

Εκτός δε από όλα αυτά, προκύπτει και το ενδεχόμενο μιας διαιτητικής δικτατορίας, που θα θελήσει να ματαιώσει την επιβολή της μιας παρατάξεως επί της άλλης, θα τις χωρίσει, θα σταθεί έξω και πάνω από όλους και θα περιμένει να συνέλθουν, να αλλάξουν μυαλά, να απαλλαγούν από τα πάθη και τους φανατισμούς της στιγμής, για να θέσει πάλι σε κίνηση τους θεσμούς της δημοκρατίας.(Ο φόβος της δικτατορίας, τέσσερις  διαλέξεις σελ 26-27)

........................

Και όταν η δικτατορία γίνεται αναγκαία, είτε από σφάλματα του πολιτικού κόσμου είτε από άλλες εξαιρετικές συνθήκες, νομιμοποιείται στην κοινή συνείδηση. Δεν μπορούμε δυστυχώς να πούμε πως κάθε δικτατορία είναι κακή. Υπάρχουν και δικτατορίας ωφέλιμες.(στο ίδιο σελ 30-31)

Ο Κ. Καραμανλής επίσης, από το Παρίσι, συνεχάρη τον Κωνσταντόπουλο για το βιβλίο αυτό με τις ομιλίες του, και το χαρακτήρισε " ενδιαφέρον και επίκαιρο"

Όλος όμως ο πολιτικός κόσμος είχε αγνοήσει, πλην του Ηλία Ηλιού, τον ύποπτο ρόλο που είχε παίξει ο Παπαδόπουλος πριν 2 χρόνια, με το δήθεν σαμποτάζ στον Έβρο παρά το ότι το θέμα είχε γίνει πρωτοσέλιδο.

Όπως είχε πει ο Ηλιού στην Βουλή (πρακτικά 23-6-1965) :

...και ο συνταγματάρχης Παπαδόπουλος ο υπ΄αρ. 817760 πραξικοπηματίας του σχεδίου "Περικλής"...σκηνοθετεί δολιοφθοράν εις τον Έβρον....συντάσσει ένα πόρισμα, το γνωστοποιεί εις τον τύπον της ΕΡΕ μίαν ημέραν προτού το κοινοποιήσει εις την κυβέρνησιν, κινητοποιεί πίσω από την πλάτην της κυβερνήσεως αστυνομικόν μηχανισμόν και συλλαμβάνει δεκάδα πολιτών, συλλαμβάνει 3-5 στρατιώτας και αποσπά από τους στρατιώτας ομολογίαν, ελεγχθείσαν εκ των υστέρων ως ψευδή.

Αν δει κανείς τις εφημερίδες των δύο μηνών πριν την 21η Απριλίου θα διαπιστώσει πως υπάρχει διάχυτος ο φόβος της δικτατορίας που όμως όλοι την πιθανολογούν ότι θα γίνει από τα ανάκτορα που είχαν, όπως πίστευαν, τον έλέγχο του στρατού.

 Ακόμα και η ειδησεογραφία από το εξωτερικό αναγράφει τα ίδια και μάλιστα οι σοβαρές εφημερίδες είναι σαφώς αντίθετες σε οποιαδήποτε προοπτική δικτατορίας.

Ο φόβος της δικτατορίας οδηγεί τον Ανδρέα Παπανδρέου σε άρθρο του στις 9-3-67 να δίνει οδηγίες  αν αυτή γίνει, για αποχή από την εργασία και συγκεντρώσεις του λαού στις πλατείες των συνοικιών  και των πόλεων.

Δυστυχώς όμως ο λαός, όσους δεν συνέλαβαν,  στο μόνο μέρος που συγκεντρώθηκε ήταν στα μπακάλικα μιας και τότε δεν υπήρχαν τα σούπερ μάρκετ.

 Παρ΄ολα αυτά αρκετοί, μεταξύ των οποίων και εγώ με την αφέλεια της νιότης , θεωρούσαμε αδιανόητη οποιαδήποτε δικτατορία.

Χαρακτηριστικά ο Θανάσης Κανελλόπουλος σημαίνον στέλεχος της ΕΚ δημοσίευσε στο ΒΗΜΑ της 11-10-1966 το άρθρο του Η δικτατορία. Διατί συζητείται και διατί είναι αδύνατος.

Αλλά και λίγο πριν την δικτατορία επεκράτησε ένας καθησυχασμός λόγω του ότι πρωθυπουργός είχε γίνει ο Κανελλόπουλος της ΕΡΕ, και  ο Ανδρέας Παπανδρέου σε δηλώσεις του  στο ΕΘΝΟΣ χαρακτηρίζει ως προβοκάτορες όσους μιλάνε για δικτατορία.

 Το κύριο άρθρο της ΑΥΓΗΣ της 21-4-1967 του  Άγγελου Διαμαντόπουλου , που βέβαια δεν κυκλοφόρησε, είχε τον τίτλο Η δικτατορία είναι αδύνατος.

Παρομοίως  και το ΒΗΜΑ της ίδιας μέρας μιλούσε για νικηφόρο πορεία  της δημοκρατίας!

Ο Θανάσης Διαμαντόπουλος εξηγεί, την ουσιαστικά εύκολη, επικράτηση της χούντας ως εξής:

Η μακροχρόνια διακυβέρνηση του τόπου από σχήματα χωρίς λαϊκό έρεισμα, είχε σημαντικά συντελέσει στην απονομιμοποίηση  και στην διάβρωση των ηθικών και πολιτικών βάσεων του δημοκρατικού πολιτεύματος.
 Στην πραγματικότητα η κατάσταση της πολιτικής ζωής την άνοιξη του 1967 δεν διέφερε ουσιωδώς από αυτήν που υπήρχε 40 χρόνια νωρίτερα, κατά την δεκαετία του 1920, όταν ο στρατηγός Θεόδωρος Πάγκαλος δικαιολόγησε την δικτατορία που είχε εγκαθιδρύσει, λέγοντας πως η κυβέρνηση του ουσιαστικά δεν διέφερε, ως προς την λαϊκή της νομιμοποίηση, από αυτές -προϊόντα υπόγειων κοινοβουλευτικών ελιγμών-που είχαν προηγηθεί. (Ιστορία των Ελλήνων τόμος 17, σελ 493)

Κοιτάζοντας κανείς τα παραπάνω δημοσιεύματα των εφημερίδων που σκιαγραφούν την προδικτατορική πολιτική κατάσταση στην χώρα μαζί με όσα υπέστη ο ελληνικός λαός τα επόμενα 7 χρόνια μπορεί να συνειδητοποιήσει πόσο ανόητο θεωρεί, όποιος έζησε εκείνα τα χρόνια, να χαρακτηρίζεται με ευκολία από άσχετους και ανίδεους  η σημερινή κατάσταση σαν χούντα.  

Μερικές  σχετικές  με την χούντα παλιότερες αναρτήσεις μου

ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1967 -ΜΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ

ΕΙΧΕ ΛΑΪΚΗ ΒΑΣΗ Η ΧΟΥΝΤΑ;

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΕ Η ΧΟΥΝΤΑ

Η ΛΟΓΟΚΡΙΣΙΑ ΤΗΣ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ, ΤΟ ΛΑΧΕΙΟ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΙ ΠΟΥ ΞΕΣΚΟΝΙΣΑΝ (;) ΤΗΝ ΧΟΥΝΤΑ.

ΜΕΡΙΚΕΣ ΣΚΟΡΠΙΕΣ ΧΙΟΥΜΟΡΙΣΤΙΚΕΣ ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ...

10 ΠΙΝΑΚΙΔΙΑ ΜΕ ΚΑΥΣΤΙΚΟ ΧΙΟΥΜΟΡ

Μετά την επιτυχία που είχε η προ μηνός ανάρτηση μου ΧΩΡΙΣ ΛΟΓΙΑ, ΓΙΑ ΝΑ ΓΕΛΑΣΕΙ ΤΟ ΧΕΙΛΑΚΙ ΜΑΣ! σας παραδίδω σήμερα  10 πινακίδια με σαρκαστικό χιούμορ που μου έχουν έρθει με e-mail

ΟΙ ΒΑΣΙΚΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΗΛΙΘΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΒΛΑΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΑΣ.

Πρακτικά σε όλους μας είναι δύσκολο να πεις με αντικειμενικότητα πως κάποιος είναι έξυπνος ή βλάκας γιατί η διάκριση αυτή  έχει σαν αφετηρία την πεποίθηση πως εσύ ανήκεις στους έξυπνους!

Ύστερα αν κοιτάξουμε  τον περίγυρο μας  θα διαπιστώσουμε πως άτομα που τα θεωρούμε έξυπνους ανθρώπους, παρ΄ όλα αυτά στην ζωή τους έχουν διαπράξει σωρεία από βλακώδεις πράξεις ενώ αντίστοιχα άτομα που τα θεωρούμε μειωμένης νοημοσύνης έχουν λειτουργήσει  πάντα με σύνεση και σωφροσύνη αποφεύγοντας να κάνουν βλακείες.

Καταλαβαίνει λοιπόν κανείς πόσο δύσκολο  και παρακινδυνευμένο είναι προσπαθήσει κανείς να ταξινομήσεις τους ανθρώπους βάσει της ευφυίας  και των ικανοτήτων τους  .

Αυτό προσπάθησε να κάνει ο  Κάρλο Μ. Τσιπόλα (1922-2000), Ιταλός ιστορικός της οικονομίας στο Μπέρκλεϊ,ο οποίος  ουσιαστικά έγινε ευρύτερα γνωστός από το βιβλίο του Οι βασικοί νόμοι της ανθρώπινης ηλιθιότητας (The Basic Laws of Human Stupidity 1976) που κυκλοφορεί  από τις εκδόσεις Κέδρος σε μετάφραση Γιάννου Πολυκανδριώτη.

Ο Τσιπόλα θεωρεί πως υπάρχουν πέντε «νόμοι» για την  ανθρώπινη ηλιθιότητα.

  Πρώτος Νόμος

 Πάντοτε και αναπόφευκτα ο καθένας μας υποτιμά  τον αριθμό των ηλιθίων μέσα σε έναν πληθυσμό.

Είναι γεγονός ότι:

α) άνθρωποι τους οποίους  κάποτε είχες θεωρήσει λογικούς  και έξυπνους  αποδεικνύονται ότι είναι απίστευτα ηλίθιοι.

β) μέρα με τη μέρα, με μια συνεχή  μονοτονία,  παρενοχλούνται οι δραστηριότητες ενός ατόμου από  ηλίθια άτομα που εμφανίζονται ξαφνικά και απροσδόκητα στα πιο άσχετα μέρη και στις πιο απίθανες στιγμές.

 Δεύτερος Νόμος

 H πιθανότητα κάποιος να είναι ηλίθιος είναι ανεξάρτητη από κάθε άλλο χαρακτηριστικό αυτού του προσώπου.

Το ποσοστό των ηλίθιων είναι το ίδιο σε κάθε κοινωνική ομάδα ακόμα και  μεταξύ καθηγητών πανεπιστημίου αλλά επίσης ακόμα  και στους κατόχους Νόμπελ.

Τρίτος (χρυσός) Νόμος

 Ο νόμος υποθέτει, αν και δεν το αναφέρει ρητά, ότι τα ανθρώπινα όντα ανήκουν σε τέσσερις βασικές κατηγορίες: τους ανήμπορους ή φουκαράδες (the helpless Η), τους  ευφυείς (intelligent Ι), τους κακοποιούς ή  ληστές (bandit Β)  και τους  ηλίθιους (stupid S) .

Ο ηλίθιος είναι όποιος προκαλεί ζημιά σε άλλον άνθρωπο ή σε ομάδα ανθρώπων χωρίς να ωφεληθεί ο ίδιος ή ακόμα έχοντας και προσωπική  ζημία.

Ο φουκαράς ωφελεί μεν τους άλλους, αλλά ζημιώνεται ο ίδιος γιατί οι άλλοι τον εκμεταλλεύονται.

Ο ευφυής με τις ενέργειές του ωφελεί τους άλλους και επίσης ωφελείται ο ίδιος.

O ληστής ζημιώνει τους άλλους για να ωφεληθεί ο ίδιος.

Στο παρακάτω σκίτσο  εικονογραφούνται οι τέσσερις αυτές κατηγορίες με τα γράμματα Ι, Η, S, Β, 

Εάν ο Τομ με μια ενέργεια του χάνει, ενώ προκαλεί κέρδος στον Ντίκ ανήκει στο Η.

Εάν ο Τομ με μια ενέργεια του έχει κέρδος αλλά  το ίδιο έχει και ο Ντικ ανήκει στο Ι

Εάν ο Τομ κερδίζει ενώ ο Ντίκ χάνει, ανήκει στο Β

Η βλακεία σχετίζεται με την περιοχή S και σε όλες τις θέσεις στον άξονα Y κάτω από το σημείο Ο.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν ενεργούν με πάντα με συνέπεια. Υπό ορισμένες συνθήκες, ένα συγκεκριμένο πρόσωπο ενεργεί έξυπνα και κάτω από διαφορετικές συνθήκες το ίδιο πρόσωπο θα ενεργήσει ως φουκαράς .
 Η μόνη σημαντική εξαίρεση στον κανόνα εκπροσωπείται από τους ηλίθιους ανθρώπους που παρουσιάζουν συνήθως μια ισχυρή ροπή προς την τέλεια συνέπεια  σε όλους τους τομείς των ανθρώπινων προσπαθειών τους.

Το γεγονός πάντως είναι ότι μεταξύ ληστών και ευφυών θα μπορούσε κανείς να διακρίνει μερικές υποομάδες.

 Ο ιδανικός  ληστής είναι ένας  ο οποίος, με τις ενέργειές του, προκαλεί σε άλλα άτομα απώλειες ίσες με τα κέρδη του ( έκλεψε 100 $ κέρδισε 100$)

Στο βασικό διάγραμμα θα μπορούσε την κατηγορία των ληστών να την διακρίνει κανείς σε δύο ομάδες τοποθετώντας τον ιδανικό ληστή στην γραμμή ΟΜ.

Στην περιοχή Β1 είναι εκείνα τα άτομα των οποίων οι ενέργειες αποφέρουν  κέρδη σε αυτούς που είναι μεγαλύτερα από τις ζημίες που προκαλούν σε άλλους ανθρώπους. Όλες οι ληστές που δικαιούνται μια θέση στην περιοχή Β1 είναι ληστές με αρκετά στοιχεία  νοημοσύνης και όσο πλησιάζουν  προς τη δεξιά πλευρά του άξονα Χ μοιράζονται όλο και περισσότερο τα χαρακτηριστικά του έξυπνου ατόμου.

Οι περισσότεροι ληστές στην πραγματικότητα πέφτουν στην περιοχή Β2. 
Τα άτομα που εμπίπτουν σε αυτόν τον τομέα είναι εκείνα που  οι ενέργειες τους θα  αποδώσουν  κέρδη κατώτερα από τις ζημίες που προκλήθηκαν σε άλλους ανθρώπους. Παράδειγμα κάποιος που σκοτώνει  για £ 50, ή στρατηγοί που προκαλούν μεγάλη καταστροφή και αμέτρητες απώλειες με αντάλλαγμα  μια προαγωγή ή ένα μετάλλιο.

Τέταρτος Νόμος

Τα μη ηλίθια άτομα  πάντοτε υποτιμούν τις ζημιογόνες δυνατότητες των ηλίθιων. Ξεχνούν ότι πάντα και παντού  ο συγχρωτισμός με ηλίθιους αποδεικνύεται ένα ηλίθιο λάθος.

 Πέμπτος Νόμος

 Οι πιο επικίνδυνοι άνθρωποι στον κόσμο είναι οι ηλίθιοι.

 Ένας ηλίθιος είναι πιο επικίνδυνος από ένα ληστή.

 Μάλιστα ο Τσιπόλα διατείνεται ότι οι ηλίθιοι είναι ομάδα πιο ισχυρή από τη Μαφία και το «στρατιωτικό - βιομηχανικό πλέγμα».

Ένας ιδανικός ληστής κερδίζει όσα  χάνει κάποιος άλλος οπότε η κοινωνία στο σύνολό της δεν είναι ούτε καλύτερα ούτε χειρότερα.

Αν όλα τα μέλη μιας κοινωνίας είναι ιδανικοί  ληστές η κοινωνία θα παραμείνει στάσιμη, αλλά δεν θα  δημιουργηθεί μεγάλη καταστροφή.

Αντίθετα όταν οι άνθρωποι είναι ηλίθιοι στην εργασία, το αποτέλεσμα  είναι εντελώς διαφορετικό γιατί προκαλούν ζημιές σε άλλα άτομα ενώ δεν έχουν αντίστοιχα  κέρδη  για δικό τους λογαριασμό. Έτσι, η κοινωνία στο σύνολό της γίνεται  φτωχή.

Σχηματικά εάν οι πράξεις των ατόμων βρίσκονται στα δεξιά της γραμμής  ΡΟΜ προσφέρουν στην ευημερία της κοινωνίας,  ενώ το αντίθετο γίνεται όταν βρίσκονται στα αριστερά.

Με άλλα λόγια οι φουκαράδες με στοιχεία νοημοσύνης (περιοχή Η1), οι ληστές με στοιχεία νοημοσύνης (Β1) και κυρίως οι ευφυείς (Ι) συμβάλλουν στην ευημερία της κοινωνίας  σε αντίθεση με τους ληστές με στοιχεία βλακείας (Η2) και τους  φουκαράδες με αποχρώσεις  βλακείας (H1 περιοχή) που καταφέρνουν να προσθέσουν  ζημίες σε αυτές που ήδη προκαλούνται από ηλίθιους ανθρώπους ενισχύοντας έτσι τον  φαύλο κύκλο της  καταστρεπτικής δύναμης της τελευταίας ομάδας.

Όμως πολύ πιο πριν από τον Τσιπόλα, με τους βλάκες και τον ρόλο τους  στη κοινωνία, έχει ασχοληθεί  πριν 70 χρόνια  ο Ευάγγελος Λεμπέσης.

Ο  Λεμπέσης γεννήθηκε το 1904 στο Μύτικα Χαλκίδας. Σπούδασε στα Πανεπιστήμια της Φραγκφούρτης και του Παρισιού, καθώς και στην Ιταλία. Διορίστηκε καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο το 1931, ως καθηγητής κοινωνιολογίας. Εργάστηκε στην κρατική ραδιοφωνία, την Αγροτική Τράπεζα, το Υπουργείο Προεδρίας της Κυβέρνησης και ως αρθογράφος στον "Οικονομικό Ταχυδρόμο" και το περιοδικό "Εργασία". Συνέγραψε και εξέδωσε πλήθος βιβλίων, δοκιμίων, μελετών κ.λπ.

Το 1941 δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα των Ελλήνων Νομικών τον Σεπτέμβριο του 1941,(Ετος η΄ αρ.9 σελ 225-229) με τα αρχικά Ε.Λ. το  οξυδερκές και σαρκαστικό άρθρο του - Ἡ Τεράστια Κοινωνικὴ Σημασία τῶν Βλακῶν ἐν τῷ Συγχρόνῳ Βίῳ.

Η ΕΕΝ σε σημείωση γράφει ότι: Ο υπό τα αρχικά στοιχεία του ονόματος του κρυπτόμενος συνεργάτης δεν είναι νομικός, υπό την στενήν, την συνήθη έννοιαν του όρου. Γνωστότατος ,αντιθέτως κοινωνιολόγος και δημοσιογράφος και συγγραφεύς καταλέγεται αναντιρρήτως μεταξύ των δεινοτέρων εκπροσώπων του γραπτού λόγου. Τρανή απόδειξις η ανωτέρω σπανίας δυνάμεως μελέτη του.
Στην αρχή δε του κειμένου παραθέτει την ρήση:
Mit Narren sich beleden
das kommt zuletzt den Teufel selbst zuschaden.
MEPHISTOPHELES.

Το θέμα ελάχιστα είχε απασχολήσει τους κοινωνιολόγους της εποχής.

 Όπως γράφει ο ίδιος: «Ἐπὶ τοῦ περιεχομένου τοῦ παρόντος δοκιμίου οὐδεμίαν προεργασίαν γνωρίζω καὶ συνεπῶς δέον νὰ κριθῶ ἐπιεικῶς, ὡς πάντη στερούμενος «βοηθημάτων». Τολμῶ ἐν τούτοις νὰ φρονῶ, ὅτι τούτων οὐδόλως παρίσταται ἀνάγκη, διότι ἀληθῶς ἐξαιρετικῶς μέγας εἶναι ὁ πλοῦτος τοῦ ἀμέσου κοινωνικοῦ ἐμπειρικοῦ ὑλικοῦ καὶ ἐλαχίστη ἡ ἐκ τῆς ἐλλείψεως γραπτῶν βοηθημάτων στενοχωρία τοῦ γράψαντος.»

Το άρθρο είχε σαν αποτέλεσμα την πρόκληση συζητήσεων, κριτικών και αντιπαραθέσεων, στις εφημερίδες της εποχής και έκτοτε έχει εκδοθεί  επανειλημμένα από διάφορους εκδοτικούς οίκους.

Ολόκληρο το κείμενο υπάρχει εδώ: http://kalwskeimena.com/lempesis/index.html

Οι εικόνες αλλά και στοιχεία προέρχονται από το  http://cantrip.org/stupidity.html και από την βιβλιοπαρουσίαση του ΒΗΜΑ-βιβλία.